Καταργούνται από το 2026 οι δασμολογικές εξαιρέσεις και για τα μικροδέματα αξίας κάτω των 150 ευρώ
που έρχονται από την Κίνα, την Τουρκία και χώρες εκτός Ευρωπαϊκής Ενωσης

• Από τις αρχές του 2026 καταργείται η εξαίρεση δασμών για μικροδέματα αξίας κάτω των 150 ευρώ από χώρες εκτός Ε.Ε.
• Η αλλαγή αυτή αναμένεται να αυξήσει το τελικό κόστος για τους Έλληνες καταναλωτές κατά 15% έως και πάνω από 50%.
• Η απόφαση ελήφθη στο Συμβούλιο Ecofin, με πρωτοβουλία της Ελλάδας και της Γαλλίας για ταχύτερη εφαρμογή.
• Πέραν των δασμών, δρομολογείται και η επιβολή ενιαίου τέλους διεκπεραίωσης (handling fee) ανά πακέτο.
• Τα νέα μέτρα στοχεύουν στην προστασία του καταναλωτή, τη διαφάνεια και τη δημιουργία δικαιότερου ανταγωνισμού για τις ευρωπαϊκές επιχειρήσεις.

Oποιος πρόλαβε πρόλαβε τα φθηνά πακέτα αγορών χωρίς τελωνείο από Κίνα, Τουρκία ή άλλες χώρες. Από τις αρχές του 2026, το καθεστώς των δασμολογικών εξαιρέσεων για μικροδέματα τελειώνει. Μαζί του, όπως όλα δείχνουν, τελειώνει οριστικά στην Ευρώπη και η «εποχή των θαυμάτων», με αγορές σε ευτελές κόστος από ηλεκτρονικές πλατφόρμες τύπου Temu και Shein. Από τη νέα χρονιά ξεκινούν καθολικοί έλεγχοι στα τελωνεία και όλες οι παραγγελίες που περνούσαν «ατελώνιστες» θα επιβαρύνονται πλέον με δασμούς.

Η αλλαγή αυτή αναμένεται να αυξήσει το τελικό κόστος και για τον Έλληνα καταναλωτή από 15% έως και πάνω από 50%, ανατρέποντας τα δεδομένα για τις διαδικτυακές αγορές από χώρες εκτός Ε.Ε. και δημιουργώντας ένα δικαιότερο πεδίο ανταγωνισμού για τις ευρωπαϊκές επιχειρήσεις.

Η συμφωνία-ορόσημο ανακοινώθηκε στο Συμβούλιο Ecofin της 13ης Νοεμβρίου και επισπεύδει την κατάργηση του ελάχιστου ορίου των 150 ευρώ για επιβολή δασμών στα μικροδέματα από χώρες εκτός Ε.Ε. και κλείνει το «παράθυρο» για φθηνές αγορές μέσω Ιντερνετ που έχουν κατακλύσει Ελλάδα και Ευρώπη. Το καθεστώς που επί χρόνια ίσχυε καταργείται, με στόχο τη διαφάνεια και την προστασία του καταναλωτή, αλλά και πιο δίκαιο ανταγωνισμό στην αγορά και τις επιχειρήσεις.

Ετσι, από την άνοιξη του 2026, όπως όλα δείχνουν, οι παραγγελίες προϊόντων από ηλεκτρονικές πλατφόρμες εκτός Ε.Ε. (Temu, Shein, Ali-express, Bangood, Trendyol κ.λπ.) γίνονται λιγότερο ελκυστικές -αν όχι ασύμφορες- για τους Ευρωπαίους καταναλωτές, αφού θα επιβάλλονται δασμοί και τέλη ακόμα και σε ευτελούς αξίας μικροδέματα που εισάγονται από Κίνα ή άλλες τρίτες χώρες.

Αναλογικά, μάλιστα, ειδικά για τα πολύ μικρής αξίας μικροδέματα, όπως είχε αποκαλύψει από την άνοιξη ήδη το «ΘΕΜΑ», ο συνδυασμός επιβολής δασμών και τέλους διαχείρισης (handling fee) ίσως αποδειχθεί ακόμα πιο επιβαρυντικός από όσο αναμενόταν, αυξάνοντας την τελική επιβάρυνση πάνω και από 50%, ακόμα και αν τα προϊόντα αποστέλλονται με δωρεάν μεταφορικά (free shipping). Σε κάθε περίπτωση, οι τελικές λεπτομέρειες και οι όροι των επιβαρύνσεων που σχεδιάζεται να επιβληθούν θα αποσαφηνιστούν σε λιγότερο από έναν μήνα, στην επόμενη συνεδρίαση των υπουργών Οικονομικών την 12η Δεκεμβρίου.

Το πολιτικό παρασκήνιο

Το αρχικό σχέδιο της Κομισιόν προέβλεπε ότι οι «μεγάλες αποφάσεις» για τις ηλεκτρονικές πλατφόρμες εμπορίου από Κίνα και τρίτες χώρες θα λαμβάνονταν σε περίπου ένα με δύο χρόνια. Η μεγάλη ανατροπή ήρθε όμως με πρωτοβουλία της Ελλάδας και της Γαλλίας, οι οποίες πρωτοστάτησαν και πίεσαν για την ταχύτερη εφαρμογή των μέτρων.

Πηγές στις Βρυξέλλες ανέφεραν στο «ΘΕΜΑ» ότι μόλις μία ημέρα πριν το Ecofin της περασμένης Πέμπτης, ο επίτροπος Εμπορίου και Οικονομικής Ασφάλειας Μάρος Σέφκοβιτς έκανε τη ρελάνς, στέλνοντας επιστολή στους υπουργούς Οικονομικών της Ευρώπης, προτείνοντας να ξεκινήσει άμεσα η επιβολή δασμών σε αγορές και δέματα αξίας κάτω και από 150 ευρώ, νωρίτερα δηλαδή από τον στόχο του 2028 που σχεδιαζόταν αρχικά.

Αποτέλεσμα ήταν, προσερχόμενος στο Ecofin, ο Ελληνας υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Κυριάκος Πιερρακάκης να δηλώσει εμφανώς ικανοποιημένος ότι «η Ελλάδα στηρίζει πλήρως την πρόταση της Επιτροπής για την κατάργηση του ελάχιστου ποσού των 150 ευρώ» –ευθυγραμμιζόμενος πλήρως και με τη θέση της Γαλλίας, που προέβη ήδη σε αντίστοιχες ενέργειες- ζητώντας την επίσπευση και έναρξη του μέτρου πανευρωπαϊκά από τις αρχές του 2026, αντί έως το 2028. Οχι τυχαία ίσως, και στις ΗΠΑ τον Σεπτέμβριο, με διάταγμα του προέδρου Τραμπ, καταργήθηκε το όριο απαλλαγής των 800 δολαρίων που ίσχυε για όλες τις εισαγωγές.

Τι αλλάζει το 2026

Με τα νέα δεδομένα, όπως προδιαγράφονται ήδη για εκατομμύρια Ελληνες και Ευρωπαίους καταναλωτές, αλλάζει το τοπίο στις αγορές χωρίς τελωνείο από Κίνα.

Συγκεκριμένα:

1/ Δασμοί από το πρώτο ευρώ. Με τη νέα πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, την οποία ενέκρινε το Ecofin, το 2026 θα καταργηθεί η απαλλαγή για αγορές έως 150 ευρώ. Αυτό πρακτικά σημαίνει ότι κάθε δέμα από τρίτη χώρα μπορεί να επιβαρυνθεί με δασμό, ανάλογα με την κατηγορία προϊόντος σύμφωνα με το TARIC, δηλαδή το ενωσιακό δασμολόγιο που καθορίζει δασμό για κάθε κατηγορία και είδος προϊόντος. Σήμερα, εάν ένα δέμα έχει αξία χαμηλότερη από 150 ευρώ, δεν επιβάλλονται δασμοί και περνάει ελεύθερα από το τελωνείο χωρίς επιβάρυνση, ακόμα και αν δεν προέρχεται από χώρα της Ε.Ε.

Η μόνη υποχρέωση που επιβλήθηκε πρόσφατα στις αγορές από πλατφόρμες που διενεργούν πωλήσεις εκτός της Ε.Ε., είναι ο αγοραστής να καταβάλλει τουλάχιστον τον ΦΠΑ που ισχύει και θα πλήρωνε αν έκανε την αγορά αυτή στη χώρα του. Οχι όμως στο τελωνείο κατά την εισαγωγή της παραγγελίας.

Αλλά απευθείας στην πλατφόρμα κατά την ολοκλήρωση της αγοράς του στο checkout μέσω IOSS, δηλαδή με το σύστημα είσπραξης του ΦΠΑ για εισαγόμενες στην Ε.Ε. αποστολές, ώστε ο φόρος να προπληρώνεται και να μην τον χάνει η κάθε χώρα -αν και στην πράξη διαπιστώνονται συχνά παρατυπίες και ασυδοσία από τις πλατφόρμες, οι οποίες για τα μάτια εισπράττουν από τον πελάτη ένα χαμηλό φόρο π.χ. μόλις 6% αντί 24%, παραβιάζοντας και αυτήν τη συμφωνία.

2/ Επιπλέον handling fee 2 ευρώ. Πέραν των δασμών, δρομολογείται και η επιβολή ενιαίου τέλους διεκπεραίωσης ανά πακέτο για τη διαχείριση στα τελωνεία ή από τον μεταφορέα (handling fee). Οπως αποκάλυψε προ μηνών το «ΘΕΜΑ», το σχέδιο της Κομισιόν προέβλεπε το τέλος αυτό να ανέρχεται σε περίπου 2 ευρώ ανά δέμα. Ωστόσο, το ύψος του δεν έχει ακόμη αποφασιστεί οριστικά.

Παραδείγματα

Με βάση το ενωσιακό δασμολόγιο και τα πραγματικά τέλη εκτελωνισμού, η κατάργηση του ορίου απαλλαγής στα ευρωπαϊκά τελωνεία των 150 ευρώ (de minimis) εκτιμάται ότι θα αυξήσει το τελικό κόστος ενός τυπικού προϊόντος χαμηλής αξίας (10-20 ευρώ) κατά 15%-35%.

Ωστόσο, σε προϊόντα με υψηλότερους δασμούς (ένδυση, αξεσουάρ) ή και σε περιπτώσεις εφαρμογής υψηλότερου handling fee, η αύξηση μπορεί να φτάσει 40%-50%.

Για παράδειγμα:

■ Είδη κουζίνας αξίας περίπου 10 ευρώ: σήμερα εισπράττεται μόνο ΦΠΑ στο checkout και δεν επιβάλλεται δασμός. Το δέμα παραδίδεται χωρίς επιπλέον επιβάρυνση, με τελικό κόστος 12 ευρώ. Με την κατάργηση του de minimis, ο ΦΠΑ θα συνεχίζει να επιβάλλεται στο checkout, αλλά πλέον θα επιβάλλεται δασμός ανάλογα με το είδος και τον κωδικό προϊόντος TARIC. Αν το αντικείμενο αφορά κάποιο πλαστικό είδος κουζίνας, τότε επιβάλλεται δασμός 6,5%. Επίσης, θα επιβληθεί και handling fee 2-5 ευρώ, ειδικά αν δεν πληρωθεί ο ΦΠΑ μέσω IOSS. Το αποτέλεσμα θα είναι, τότε, ένα προϊόν που κοστίζει σήμερα 12 ευρώ, να μπορεί να φτάσει στα 15 ή 16 ευρώ, να έχει δηλαδή μια αύξηση της τάξης του 20%-25%.

■ Ρούχα με υψηλό δασμό: αν το προϊόν έχει υψηλό δασμό, όπως σε ρούχα όπου ισχύει 12%, τότε η αύξηση μπορεί να φτάσει σε 35% έως 45%. Ενώ σε άλλα είδη, όπως π.χ. παπούτσια, ο δασμός μπορεί να φτάνει 17%, ανεβάζοντας ακόμα περισσότερο την τελική επιβάρυνση. Για τον καταναλωτή, η εικόνα στο checkout θα γίνεται πλέον όλο και καθαρότερη, όσο περισσότερο οι πλατφόρμες του εξωτερικού θα υιοθετούν «all in» σύστημα πληρωμής (με ΦΠΑ και τέλη) πριν από την αποστολή. Διαφορετικά, οι πελάτες τους θα κινδυνεύουν με πολλαπλά τέλη, αν συνεχίσουν να εφαρμόζουν «σπαστές» αποστολές (δηλαδή 4 ή 6 ή και 10 ευρώ αν ένα «καλάθι» παραδοθεί σε πολλά δέματα).

Σκληρότερα μέτρα το ’28

Ολα αυτά είναι προσωρινά. Το 2028 τα πράγματα γίνονται ακόμα σκληρότερα, με νέα ηλεκτρονική πλατφόρμα που θα λειτουργεί ως «one stop shop» για τους εισαγωγείς και ταυτόχρονα ως κόφτης προϊόντων. Η πλατφόρμα αυτή θα ταυτοποιεί κάθε εισαγωγέα-πωλητή, θα υπολογίζει και θα εισπράττει τον φόρο, και θα εξετάζει αν τα είδη εναρμονίζονται με τα ευρωπαϊκά standards (περιβαλλοντικούς κανονισμούς και προδιαγραφές ασφαλείας ISO, CE κ.λπ.).

Με το νέο σύστημα, τα αμφιβόλου ποιότητας και προέλευσης είδη που κατακλύζουν την ευρωπαϊκή αγορά σε εξωφρενικά χαμηλές τιμές (ρούχα, παπούτσια, μπιζού, εργαλεία, μπαταρίες, είδη σπιτιού κ.ά.) θα αποκλείονται εντελώς και πριν καν την εισαγωγή τους.

Εναλλακτικά, μπορεί να εισάγονται υπό προϋποθέσεις, εφόσον επιβαρύνονται με επιπλέον «πράσινους» φόρους ως αντιστάθμισμα για τους ρύπους ή τα ακατάλληλα υλικά με τα οποία παρήχθησαν.

«Νίκη επιβίωσης» των εμπόρων

Η εξέλιξη αυτή θα δώσει το φιλί της ζωής στον εμπορικό κόσμο της χώρας που δίνει πολύχρονο αγώνα επιβίωσης για να αντιμετωπίσει την εισβολή των κινεζικών προϊόντων μέσω Διαδικτύου. Ο πρόεδρος της Ελληνικής Συνομοσπονδίας Εμπορίου και Επιχειρηματικότητας Σταύρος Καφούνης δήλωσε ότι «πρόκειται για μία καθαρή δικαίωση των συστηματικών προσπαθειών και παρεμβάσεων της ΕΣΕΕ σε όλα τα επίπεδα, διεθνή και εγχώρια, καθώς η ΕΣΕΕ έχει επί μακρόν τεκμηριώσει τις σοβαρές στρεβλώσεις που προκαλεί το υφιστάμενο καθεστώς στον υγιή ανταγωνισμό και έχει αναδείξει την ανάγκη για άμεση δράση σε ευρωπαϊκό επίπεδο. Η απόφαση, με τη θετική στάση και του Ελληνα υπουργού Οικονομικών κ. Πιερρακάκη, δίνει μία πραγματική ανάσα αισιοδοξίας τόσο για τη λειτουργία της Ε.Ε. όσο και για τις προοπτικές βιωσιμότητας του ευρωπαϊκού και του ελληνικού εμπορίου».

Σύμφωνα με τους εκπροσώπους του εμπορικού κόσμου, ο σημερινός όγκος μικροαποστολών από πλατφόρμες τύπου Temu, Shein, Trendyol κ.λπ. έχει δημιουργήσει στρεβλώσεις που το υφιστάμενο πλαίσιο δεν μπορεί να διαχειριστεί: συστηματική υποτιμολόγηση δηλωμένων αξιών, αποφυγή δασμών λόγω «de minimis», αποστολές προϊόντων αμφίβολων προδιαγραφών, επιθετικές πολιτικές πώλησης και παραπλανητική τιμολόγηση με «αντίστροφη χρονομέτρηση» ή «free shipping», που συγκαλύπτει κόστος στο checkout.

Στην ελληνική αγορά, σύμφωνα με την τεκμηρίωση που παρουσίασε η ΕΣΕΕ, οι δύο κινεζικές πλατφόρμες απορρόφησαν το 2024 τζίρο 529-627 εκατ. ευρώ (17,6%-20,9% του εγχώριου e-commerce), με εκτιμώμενη δημοσιονομική απώλεια 188,1-204,3 εκατ. ευρώ.

Οι εξελίξεις επηρεάζουν άμεσα όμως και την αγοραστική συμπεριφορά των καταναλωτών που, ειδικά σε εποχές ακρίβειας, είχαν βρει πηγή φθηνών αγορών. Παράλληλα, όμως, και οι κινεζικές πλατφόρμες έχουν εξαπολύσει διαφημιστική επίθεση εν όψει των εξελίξεων στα κινητά τηλέφωνα Ελλήνων και Ευρωπαίων καταναλωτών, για να μη χάσουν έδαφος, καθώς οι πωλήσεις τους θα θεωρούνται πλέον ασύμφορες.

πηγή:newmoney.gr/