Χειρότερες επιδόσεις για 1 στις 2 επιχειρήσεις
Αποτελέσματα της Πανελλήνιας  Έρευνας του Ινστιτούτου της ΕΣΕΕ

Τα αποτελέσματα της μεγάλης έρευνας του Ινστιτούτου της ΕΣΕΕ για την περίοδο των χειμερινών εκπτώσεων σε αντιπροσωπευτικό δείγμα το οποίο καλύπτει τα εμπορικά καταστήματα στο σύνολο της ελληνικής επικράτειας αποτυπώνουν τη στενότητα της αγοράς.

Στη διάρκεια των φετινών εκπτώσεων, 1 στις 2 επιχειρήσεις πραγματοποίησαν μικρότερο κύκλο εργασιών και μόλις 1 στις 10 επιχειρήσεις μεγαλύτερο συγκριτικά με την αντίστοιχη περίοδο πέρυσι, εξέλιξη που επαυξάνει την ένταση των κλυδωνισμών που προκάλεσε η μείωση των πραγματικών πωλήσεων στο σύνολο του 2025. Παρά τις γενναιόδωρες μειώσεις τιμών, η υποτονική κίνηση οφείλεται στη μειωμένη αγοραστική δύναμη των καταναλωτών, οι οποίοι στρέφονται πρώτα στην κάλυψη των βασικών τους αναγκών, αλλά και στoν αντίκτυπο του αθέμιτου ανταγωνισμού από τις ασιατικές πλατφόρμες. Ως εκ τούτου, οι πιέσεις στο εμπόριο, στον ισχυρότερο κλάδο της οικονομίας σε όρους κύκλου εργασιών και απασχόλησης, διατηρούνται και στις αρχές του 2026, διευρύνοντας την αβεβαιότητα εν μέσω, μάλιστα, ενός ιδιαίτερα ρευστού διεθνούς περιβάλλοντος.

Βασικά Ευρήματα Έρευνας για τις Χειμερινές Εκπτώσεις 2026:

• Οι μισές επιχειρήσεις (50%) στο λιανικό εμπόριο κατέγραψαν χειρότερες πωλήσεις κατά τη διάρκεια των χειμερινών εκπτώσεων συγκριτικά με πέρυσι, ενώ μόλις 1στις 10 καλύτερες (Διάγραμμα 1).

• Αν και μετά τις απογοητευτικές επιδόσεις του 2025 οι προσδοκίες των εμπόρων παρέμειναν χαμηλά, οι μισές επιχειρήσεις (48%) εμφανίστηκαν από λίγο έως καθόλου ικανοποιημένες από τις πωλήσεις κατά τη διάρκεια των χειμερινών εκπτώσεων (Διάγραμμα 2).

• Η απογοήτευση από τα αποτελέσματα των πωλήσεων κατά τη διάρκεια των εκπτώσεων σε συνδυασμό με το αυστηρό ρυθμιστικό τους πλαίσιο, ωθεί 2 στους 3 επιχειρηματίες να μη διατηρήσουν  τις μειωμένες τιμές και τις προσφορές μετά το επίσημο πέρας της εκπτωτικής περιόδου (Διάγραμμα 3).

• Ενδεικτικό της στενότητας στην αγορά αλλά και της έντασης της προσπάθειας των εμπόρων να προσελκύσουν τους καταναλωτές αποτελεί το γεγονός ότι 2 στις 3 επιχειρήσεις υιοθέτησαν ποσοστά εκπτώσεων άνω του 30% (Διάγραμμα 4).

• Οι πωλήσεις για 1 στις 3 επιχειρήσεις δεν διαφοροποιήθηκαν ουσιαστικά κατά τη διάρκεια της εκπτωτικής περιόδου. Ωστόσο, η σημασία του Ιανουαρίου για τις πωλήσεις φαίνεται να περιορίζεται, εύρημα που επαναλαμβάνεται για δεύτερη συνεχή χρονιά, και υπογραμμίζει πως το δώρο των Χριστουγέννων (στον ιδιωτικό τομέα) ανακατευθύνεται στην κάλυψη άλλων αναγκών, κυρίως ανελαστικών (Διάγραμμα 5).

• Επτά στις 10 επιχειρήσεις υιοθέτησαν τα ίδια ποσοστά εκπτώσεων συγκριτικά με πέρυσι, ενώ 1 στις 4 ακόμη υψηλότερα (Διάγραμμα 6).

• Τέσσερις στις 10 επιχειρήσεις είναι από λίγο έως καθόλου ικανοποιημένες σχετικά με την επισκεψιμότητα των καταναλωτών, εξέλιξη που οφείλεται και εν πολλοίς στο χαμηλό διαθέσιμο εισόδημα για αγορές (Διάγραμμα 7).

• Τέσσερις στις 10 επιχειρήσεις πραγματοποίησαν εκπτώσεις σε όλα τα εμπορεύματα του καταστήματος. Εντούτοις, σημαντικό μερίδιο (22%) επιχειρηματιών υιοθέτησε εκπτώσεις σε συγκεκριμένα προϊόντα, ενδεχομένως ως επιχειρηματική τακτική, εξαιτίας και της διόγκωσης του κόστους προμηθευτών (Διάγραμμα 8).

• Κυρίαρχος και με διαφορά από τον επόμενο τρόπος προβολής και διαφήμισης των εκπτώσεων παραμένουν τα σχετικά μηνύματα στη βιτρίνα του καταστήματος ενώ ολοένα και πιο δυναμικό ρόλο φαίνεται να διαδραματίζουν τα social media (Διάγραμμα 9).

• Για 3 στις 4 επιχειρήσεις οι απομακρυσμένες πωλήσεις ήταν χαμηλότερες εκείνων του φυσικού καταστήματος κατά την εκπτωτική περίοδο, αν και παρατηρούνται σημαντικές διαφοροποιήσεις ανάλογα με το μέγεθος της επιχείρησης (Διάγραμμα 10).

• Οι πληρωμές με μετρητά περιορίζονται διαρκώς, καθώς μόλις στο 29% των επιχειρήσεων η πληρωμή έγινε κυρίως με αυτά (Διάγραμμα 11).

Απαντήσεις επιχειρηματιών σε κρίσιμα Θέματα

• Μια στις 3 επιχειρήσεις επιθυμεί μείωση της διάρκειας της εκπτωτικής περιόδου, γεγονός που θα μπορούσε να οδηγήσει σε διαβούλευση για το πλαίσιο λειτουργίας των εκπτώσεων (Διάγραμμα 12).

• Μόλις 4 στις 10 επιχειρήσεις εμφανίζονται ενημερωμένες αναφορικά με το χρηματοδοτικό εργαλείο των μικρο-πιστώσεων, αν και οι περισσότερες από τις ενημερωμένες (65%) δεν σκοπεύουν να αιτηθούν για σχετικό δάνειο (Διαγράμματα 13 και 14).

Ο Διοικητικός Διευθυντής του Ινστιτούτου της ΕΣΕΕ κος Χαράλαμπος Αράχωβας δήλωσε σχετικά: «Είναι σαφές πως ο μεγαλύτερος κλάδος της οικονομίας μας βρίσκεται εν μέσω ραγδαίων μεταβολών και ζυμώσεων. Το πλέον ανησυχητικό χαρακτηριστικό δεν εντοπίζεται μόνο σε μια χαμηλής επίδοσης εκπτωτική περίοδο αλλά στο γεγονός ότι τα αρνητικά αποτελέσματα και οι κλυδωνισμοί συνεχίζονται και οι επιχειρήσεις αγωνίζονται όχι για τον εκσυγχρονισμό τους αλλά για την επιβίωσή τους. Οι εκπτώσεις και οι προσφορές, υπό το υφιστάμενο πλαίσιο λειτουργίας, δεν επαρκούν για να αντισταθμίσουν το συμπιεσμένο  διαθέσιμο εισόδημα των καταναλωτών, το οποίο και αναλώνεται πρώτα στην κάλυψη ανελαστικών δαπανών, τη στιγμή μάλιστα που οι επιχειρήσεις έχουν να αντιμετωπίσουν τον εισαγόμενο αθέμιτο ανταγωνισμό των ηλεκτρονικών πλατφορμών αλλά και ένα μη φιλικό επιχειρηματικό περιβάλλον».

Δείτε τα Infographic εδώ

Δείτε το Δελτίο Τύπου αναλυτικά  εδώ

πηγή:esee.gr/

Σας παραθέτουμε το Δελτίο Τύπου του ΙΝ.ΕΜ.Υ της ΕΣΕΕ με θέμα: Εκτιμήσεις για τις επιδόσεις των μικρών επιχειρήσεων λιανικού εμπορίου από την πρακτική της “Black Friday 2022”.

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ

Εκτιμήσεις για τις επιδόσεις των μικρών επιχειρήσεων λιανικού εμπορίου από την πρακτική της “Black Friday 2022”

«Η αυξημένη επισκεψιμότητα της Black Friday αφήνει μια επίγευση ικανοποίησης στους εμπόρους αλλά και ανοικτές προκλήσεις για το αμέσως επόμενο χρονικό διάστημα

Το ΙΝΕΜΥ-ΕΣΕΕ, για έβδομη χρονιά, διερεύνησε τη συμμετοχή των εμπορικών επιχειρήσεων στη ‘Black Friday’ και αξιολόγησε τα κυριότερα χαρακτηριστικά της, πραγματοποιώντας έρευνα σε τυχαίο πανελλαδικό δείγμα 254 επιχειρήσεων των κλάδων που πραγματοποιούν εκπτώσεις.

Εκτιμήσεις για τις επιδόσεις των μικρών επιχειρήσεων λιανικού εμπορίου από την πρακτική της “Black Friday 2022”

• Στις φετινές εκπτώσεις της «Black Friday» συμμετείχαν οι περισσότερες των επιχειρήσεων (61%), ποσοστό που ενισχύεται ελαφρώς σε σχέση με πέρυσι, οπότε και είχε συμμετάσχει το 56% των επιχειρήσεων.
• Η πρόθεση των επιχειρήσεων του λιανικού εμπορίου να ενισχύσουν τη συμμετοχή τους στην πρακτική της «Black Friday» υπαγορεύεται ουσιαστικά από την πολιτική των μεγάλων αλυσίδων λιανικής, οι οποίες έχουν αναπόφευκτα επιβάλει αυτήν την ενέργεια ως θεσμό.
• Οι μισές (49%) επιχειρήσεις πραγματοποίησαν εκπτώσεις σε όλη τη διάρκεια της εβδομάδας, μετατρέποντας ουσιαστικά την «Black Friday» σε «Black Week» (Διάγραμμα 1).
• Σχεδόν 2 στις 3 επιχειρήσεις (62%) υιοθέτησαν εκπτώσεις έως 30%, ενώ για 1 στις 3 επιχειρήσεις (34%) το ποσοστό εκπτώσεων κυμάνθηκε μεταξύ 21% και 30%.
• Σε γενικές γραμμές, οι επιχειρήσεις λιανικού εμπορίου εμφανίζονται σχετικά ικανοποιημένες αναφορικά με την επισκεψιμότητα, καθώς για σχεδόν 6 στις 10 καταγράφηκε μέτριος/ υψηλός βαθμός ικανοποίησης (Διάγραμμα 3).
• Παρόμοια εικόνα καταγράφεται και σε επίπεδο ικανοποίησης των επιχειρήσεων αναφορικά με τον κύκλο εργασιών, αφού 6 στις δέκα επιχειρήσεις δήλωσε μέτρια/ πολύ ικανοποιημένη (Διάγραμμα 4). Το στοιχείο αυτό αποτελεί ένδειξη ότι δεν υπήρξε ουσιαστική απόκλιση μεταξύ επισκεψιμότητας καταστημάτων και υλοποίησης αγορών.
• Σχεδόν 2 στις 3 επιχειρήσεις προχώρησαν σε γενικευμένες εκπτώσεις, σε όλα δηλαδή τα εμπορεύματα, σε αντίθεση με αρκετές αλυσίδες και διαδικτυακά καταστήματα τα οποία υιοθέτησαν επιλεκτικές εκπτώσεις, σε συγκεκριμένες κατηγορίες/ εύρος προϊόντων (Διάγραμμα 5).
• Μία (1) στις τρεις (3) επιχειρήσεις θεωρεί πως ο κύκλος εργασιών της το φθινόπωρο του 2022 διαμορφώθηκε στα ίδια επίπεδα σε σχέση με το 2021 (Διάγραμμα 6). Ωστόσο, σημαντικό ποσοστό κατέγραψε επιδείνωση των πωλήσεων.
• Παρά το γεγονός ότι οι εμπορικές επιχειρήσεις δεν είναι έντασης ενέργειας, παρατηρείται σημαντική επιδείνωση στις αρνητικές επιπτώσεις (Διάγραμμα 7). Ειδικότερα, 8 στις 10 επιχειρήσεις δήλωσαν ότι επηρεάστηκαν πολύ/ πάρα πολύ από τις ανατιμήσεις στις τιμές της ενέργειας, ενώ σε αντίστοιχη μέτρηση των θερινών εκπτώσεων, μόλις τρεις μήνες πριν, στον ίδιο υψηλό βαθμό είχαν επηρεαστεί 7 στις 10.
• Πιο συγκεκριμένα, σχεδόν οι μισές επιχειρήσεις καταγράφουν αυξήσεις στο λειτουργικό κόστους έως 20%, επιβάρυνση που θεωρείται χαμηλότερη συγκριτικά με άλλους κλάδους. Φυσικά, μια τέτοια επιβάρυνση, εν μέσω τέτοιας έντονης αβεβαιότητας και ρευστότητας, δεν μπορεί παρά να θεωρηθεί ότι αμφισβητεί τη βιωσιμότητα των επιχειρήσεων, παρά την κρατική υποστήριξη (Διάγραμμα 8).
• Το κόστος των προμηθευτών διατηρήθηκε σε σχετικά πιο συγκρατημένα επίπεδα αναφορικά με το λειτουργικό κόστος, καθώς πολλοί επιχειρηματίες φρόντισαν να διαπραγματευτούν εγκαίρως τις τιμές, πριν την κορύφωση της κρίσης ενέργειας (Διάγραμμα 9).
• Παρά την ενεργειακή κρίση και την ακόλουθη επιδείνωση των προσδοκιών, καταγράφεται μια ενίσχυση του φυσικού καταστήματος, καθώς οι καταναλωτές παρουσιάζουν μια έντονη τάση επανασύνδεσής τους με τις φυσικές αγορές μετά τη πανδημία (Διάγραμμα 10).
• Οι περισσότερες επιχειρήσεις δεν συμμετείχαν στη “Cyber Monday” εξαιτίας και της σχετικά χαμηλού επιπέδου ψηφιοποίησης των επιχειρήσεων (Διάγραμμα 11). Το εύρημα αυτό θα πρέπει να ληφθεί σοβαρά υπόψη για την ενδυνάμωση του ψηφιακού μετασχηματισμού, κυρίως των micro επιχειρήσεων, οι οποίες ουσιαστικά αποκλείονται από σχετικά ευρωπαϊκά προγράμματα χρηματοδότησης.
• Ως επικρατέστερη προωθητική ενέργεια οι επιχειρήσεις επέλεξαν τη διαφήμιση στη βιτρίνα του καταστήματος και ακολούθησαν τα μηνύματα στα social media της επιχείρησης.

Η ταυτότητα της έρευνας: Η έρευνα ήταν τηλεφωνική με χρήση δομημένου ερωτηματολογίου σε πανελλαδικό δείγμα 254 επιχειρήσεων με κύρια δραστηριότητα το λιανικό εμπόριο σε επιμέρους κλάδους που συμμετέχουν σε εκπτωτικές ενέργειες (είδη οικιακού εξοπλισμού, ψυχαγωγικά-επιμορφωτικά-αθλητικά είδη, ένδυση-υπόδηση και εμπορία Η/Υ και τηλεπικοινωνιακού υλικού, καλλυντικά). Το δείγμα καθορίστηκε σύμφωνα με τη δραστηριότητα και τη μεγάλη γεωγραφική περιοχή.

Δείτε ΕΔΩ αναλυτικά το ΔΤ από ΙΝΕΜΥ – ΕΣΕΕ

ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΕΡΕΥΝΑΣ ΙΝΕΜΥ-ΕΣΕΕ ΓΙΑ ΤΙΣ ΧΕΙΜΕΡΙΝΕΣ ΕΚΠΤΩΣΕΙΣ 2022

Το Ινστιτούτο Εμπορίου και Υπηρεσιών της Ελληνικής Συνομοσπονδίας Εμπορίου και Επιχειρηματικότητας (ΙΝ.ΕΜ.Υ. της ΕΣΕE) πραγματοποίησε την ετήσια έρευνα για την κίνηση των πωλήσεων κατά την περίοδο των χειμερινών εκπτώσεων σε πανελλαδικό δείγμα επιχειρήσεων. Με βάση τα αποτελέσματα της έρευνας η εκτίμηση των πωλήσεων, παρουσιάζει μεικτή εικόνα. Αναλυτικότερα:

1. Για το 32% των επιχειρήσεων οι πωλήσεις κινήθηκαν σε υψηλότερο επίπεδο σε σχέση με πέρσι, το 29% στα ίδια επίπεδα, ενώ στο 39% των επιχειρήσεων οι πωλήσεις κινήθηκαν σε χαμηλότερα επίπεδα σε σχέση με το 2021. Τα αποτελέσματα διαφοροποιούνται με βάση: α) τον κλάδο δραστηριότητας, β) την περιοχή και γ) το μέγεθος της επιχείρησης (Δ-1 & Δ-1α).
2. Ειδικότερα, σε κλαδικό επίπεδο, χαμηλότερες επιδόσεις καταγράφονται στον κλάδο του οικιακού εξοπλισμού (το 52% των επιχειρήσεων κινήθηκε πτωτικά σε σύγκριση με πέρσι). Αντίθετα, καλύτερη εικόνα παρουσιάζει ο κλάδος αθλητικού εξοπλισμού & ειδών ψυχαγωγίας (βιβλία/παιχνίδια κα), όπου το 48% των επιχειρήσεων παρουσίασε άνοδο των πωλήσεων σε σύγκριση με το πέρυσι, ενώ στον κλάδο της ένδυσης-υπόδησης δεν παρατηρούνται σημαντικές διαφοροποιήσεις από τη γενική κατανομή (Δ-2).
3. Σε επίπεδο μεγέθους της επιχείρησης, σε όρους κύκλου εργασιών, οι μικρότερες, βρίσκονται σε δυσμενέστερη θέση, καθώς το 40% σημείωσε χαμηλότερες πωλήσεις. Στις μεγαλύτερες επιχειρήσεις, οι επιδόσεις είναι πιο ενθαρρυντικές με το 37% των επιχειρήσεων να κινείται σε υψηλότερα επίπεδα φέτος έναντι της περυσινής αντίστοιχης περιόδου (Δ-3).
4. Επιπλέον, από την έρευνα προκύπτει πως οι επιχειρήσεις που είχαν δυνατότητα πωλήσεων και εκτός φυσικού καταστήματος (τηλεφωνικές παραγγελίες, πωλήσεις μέσω κοινωνικών δικτύων, site, e-shop) εμφάνισαν ελαφρώς καλύτερες επιδόσεις (34%) σε σχέση με εκείνες που δεν είχαν. Στο αποτέλεσμα αυτό θα πρέπει να ληφθεί υπόψιν και ότι η αγορά φέτος λειτούργησε ελεύθερα χωρίς περιορισμούς. Επισημαίνεται ότι από αυτές το 28% απέκτησε τη δυνατότητα να πωλήσεων εκτός φυσικού καταστήματος κατά τη διάρκεια της πανδημίας (Δ-4).
5. Με δεδομένο ότι η αγορά λειτουργούσε υπό πιο ομαλές συνθήκες σε σύγκριση με πέρυσι, κρίθηκε σκόπιμο οι επιδόσεις των επιχειρήσεων κατά τις τακτικές χειμερινές εκπτώσεις να συγκριθούν με το 2019, με δεδομένο ότι αποτελεί την χρονιά πριν την έλευση της πανδημίας που έχει εξαιρετικές επιπτώσεις στο οικοσύστημα της επιχειρηματικότητας αλλά και στο κλίμα της αγοράς. Στη σύγκριση αυτή, τα αποτελέσματα δεν είναι καθόλου ενθαρρυντικά καθώς στη συντριπτική πλειονότητα των επιχειρήσεων (89%) εμφανίζονται χαμηλότερες επιδόσεις σε σύγκριση με το 2019 και την προ πανδημίας εποχή. Το εύρημα αυτό επιβεβαιώνει τις συνεχείς παρεμβάσεις της ΕΣΕΕ για το ότι η αγορά θα πρέπει να διανύσει μεγάλη απόσταση για να επιστρέψει σε κανονικούς ρυθμούς και χρειάζεται ισχυρή στήριξη. Παράλληλα, δεν θα πρέπει να λησμονείται πως οι απώλειες των επιχειρήσεων του 2020 και του 2021 έχουν ήδη  ενσωματωθεί στο ενεργητικό κάθε επιχείρησης, εξέλιξη που σημαίνει πως ο επιχειρηματικός κόσμος θα χρειαστεί χρόνο όχι μόνο μέχρι την επιστροφή στην κανονικότητα αλλά ακόμα και μετά από αυτή (Δ-5).
6. Η καλύτερη περίοδος των εκπτώσεων αναδείχθηκε η πρώτη περίοδος τον μήνα Ιανουάριο για το 38% των επιχειρήσεων, έπειτα ακολούθησε το πρώτο δεκαπενθήμερο του Φεβρουαρίου 24%, ενώ για σημαντικό μερίδιο επιχειρηματιών δεν σημειώθηκε κάποια διαφορά μεταξύ των περιόδων (Δ-6).
7. Το 94% των επιχειρήσεων χαρακτήρισαν τους καταναλωτές πιο συγκρατημένους στις αγορές τους, εύρημα δυσμενέστερο σε σχέση με πέρυσι, όπου αντίστοιχα κυμαινόταν στο 89%. Το γεγονός αυτό συνηγορεί στην αβεβαιότητα που επικρατεί στην αγορά. Οι πρόσφατες ανατιμήσεις οι οποίες ιδιαίτερα το τελευταίο διάστημα, φαίνεται να έχουν συρρικνώσει τη δαπάνη των καταναλωτών σε προϊόντα ελαστικής ζήτησης (Δ-7). Επίπτωση ενεργειακού κόστους
8. Η υψηλή αύξηση του ενεργειακού κόστους έχει αρνητικές επιπτώσεις στη λειτουργία των εμπορικών επιχειρήσεων αφού για το 80% από αυτές ο αρνητικός αντίκτυπος αξιολογείται από πολύ έως πάρα πολύ ισχυρός, αναλογία φανερά ενισχυμένη από την προηγούμενη καταγραφή σχεδόν δυο μήνες νωρίτερα (61%). Τούτο σε συνδυασμό, με το ότι οι επιχειρήσεις παρουσιάζουν πολύ χαμηλό βαθμό ικανοποίησης σε σχέση με τα μέτρα στήριξης για τις ανατιμήσεις και τις αυξήσεις στο κόστος ενέργειας, συνηγορεί στην συνεχή πίεση του επιχειρηματικού κόσμου (Δ-8 & Δ-9).
9. Δεδομένων των τελευταίων εξελίξεων, οι επιχειρηματίες ερωτήθηκαν για τις αυξήσεις στις τιμές αγοράς των προϊόντων τους από τους προμηθευτές τους. Αυτό που προκύπτει είναι ότι το 73% αγοράζει ήδη σε υψηλότερες τιμές, ενώ για το 19% μέχρι στιγμής στις ίδιες. Ειδικότερα, σε εκείνους που σημειώθηκαν αυξήσεις φαίνεται ότι αυτές κυμαίνονται έως 30% (Δ-10).
10. Η πλειονότητα των επιχειρήσεων (71%) πρόκειται να συνεχίσει τις προσφορές μετά το πέρας της περιόδου εκπτώσεων, εύρημα που αποτυπώνει την συνεχή προσπάθεια των επιχειρηματιών για την κίνηση της αγοράς με ελκυστικότερες τιμές και την αναστροφή του αρνητικού κλίματος (Δ-11).

Στη συνέχεια ακολουθεί η αναλυτική διαγραμματική αποτύπωση των αποτελεσμάτων της έρευνας (προσωρινά στοιχεία).

Μεθοδολογικές επισημάνσεις:

1. Στην ερμηνεία των αποτελεσμάτων της ετήσιας έρευνας του ΙΝΕΜΥ-ΕΣΕΕ, για την κίνηση της αγοράς κατά τις χειμερινές εκπτώσεις σε σύγκριση με τις περυσινές επιδόσεις, θα πρέπει να ληφθεί υπόψη ότι το 2021 η αγορά λειτούργησε με διάφορους περιορισμούς κατά τη διάρκεια της εκπτωτικής περιόδου λόγω της έξαρσης της πανδημίας. Συγκεκριμένα, η περυσινή περίοδος συρρικνώθηκε καθώς η αγορά είχε λειτουργήσει κάτω από τρείς διαφορετικές ταχύτητες: α. την ελεύθερη πρόσβαση στα εμπορικά καταστήματα από τις 18 Ιανουαρίου η οποία ωστόσο για ορισμένες περιφέρειες διήρκησε μόνο μέχρι και το τέλος του μήνα και β. & γ. το συνδυασμό των μεθόδων click-away και click-in-shop μέχρι τις 10 Φεβρουαρίου για Αττική, Θεσσαλονίκη, Αχαΐα και Εύβοια. Μάλιστα κατά τη διάρκεια της περιόδου, σημειώθηκαν και νέες γεωγραφικές διαφοροποιήσεις στη λειτουργία της αγοράς, δηλαδή η επιβολή του πλήρους lockdown στα καταστήματα και το υβριδικό μοντέλο click-away και clickin-shop σε κάποιες περιοχές της χώρας, αλλά και την πλήρη ελεύθερη λειτουργία σε περιφέρειες όπως το Νότιο Αιγαίο.
2. Σύνολο δείγματος 300 επιχειρήσεις που συμμετέχουν στις εκπτώσεις πανελλαδικά.
   Στατιστικό σφάλμα: +/- 5,52%

Εκτιμήσεις για τις επιδόσεις των μικρών επιχειρήσεων λιανικού εμπορίου από την πρακτική της “Black Friday 2021” «2 στις 3 εμπορικές επιχειρήσεις δηλώνουν πως οι πωλήσεις της φετινής Black Friday υστερούν από αυτές μίας τυπικής περιόδου του Νοεμβρίου»

Το ΙΝΕΜΥ-ΕΣΕΕ, για έκτη συνεχή χρονιά, διερεύνησε τη συμμετοχή των εμπορικών επιχειρήσεων στη ‘Black Friday’ και αξιολόγησε τα κυριότερα χαρακτηριστικά της, πραγματοποιώντας έρευνα σε τυχαίο δείγμα 250 επιχειρήσεων των κλάδων που πραγματοποιούν εκπτώσεις.

Εκτιμήσεις για τις επιδόσεις των μικρών επιχειρήσεων λιανικού εμπορίου από την πρακτική της “Black Friday 2021”

• Στις φετινές εκπτώσεις της «Black Friday» εμφανίζονται ότι συμμετείχαν οι περισσότερες των επιχειρήσεων (56%), με το ενδιαφέρον να ενισχύεται (Διάγραμμα 1) σε σχέση με την προ Covid-19 περίοδο (αντίστοιχη έρευνα 2019), οπότε και είχε συμμετάσχει το 46% των επιχειρήσεων.
• Ωστόσο, από την έρευνα του 2019 είχε διαφανεί η πρόθεση των επιχειρήσεων του λιανικού εμπορίου να τονώσουν τη συμμετοχή τους στην πρακτική της «Black Friday», καθώς αυτή η ενέργεια καθίσταται σταδιακά θεσμός, ακολουθώντας, αναπόφευκτα, την πολιτική των μεγάλων αλυσίδων. Η συντριπτική πλειονότητα των επιχειρήσεων (87%) έχει λάβει μέρος περισσότερες από δύο φορές (Διάγραμμα 2).
• Έξι στις 10 επιχειρήσεις (62%) φαίνεται να πραγματοποίησαν εκπτώσεις σε όλη τη διάρκεια της εβδομάδας μετατρέποντας ουσιαστικά την «Black Friday» σε «Black Week». Μόνο 2 στις 10 επιχειρήσεις προχώρησαν σε εκπτώσεις αποκλειστικά την ημέρα της “Black Friday” (Διάγραμμα 3).
• Περισσότερες από τις μισές επιχειρήσεις (53,2%) του δείγματος υιοθέτησαν εκπτώσεις ύψους μεταξύ 20% και 40%. Σχεδόν 3 στις 10 (28%) επιχειρήσεις υιοθέτησαν εκπτώσεις υψηλότερες του 40% (Διάγραμμα 4). Το ποσοστό των επιχειρήσεων που προέβη σε ιδιαίτερα ελκυστικές μειώσεις τιμών φαίνεται να είναι μικρότερο σε σχέση με άλλες εκπτωτικές περιόδους στο παρελθόν. Αυτό οφείλεται κυρίως στις ιδιαίτερα ισχυρές πιέσεις που έχουν ασκηθεί στο λιανικό εμπόριο από τη διόγκωση των τιμών ενέργειας αλλά και του κόστους λειτουργίας και απόκτησης εμπορευμάτων.
• Ο βαθμός ικανοποίησης των επιχειρήσεων από το θεσμό της “Black Friday” είναι χαμηλός. Περισσότερες από 2 στις 3 επιχειρήσεις (68%) δήλωσαν πως οι πωλήσεις τους είναι στα ίδια ή και χαμηλότερα επίπεδα σε σχέση με μια τυπική περίοδο του μηνός Νοεμβρίου (Διάγραμμα 5). Η τάση αυτή θέτει κρίσιμα ερωτήματα για το ουσιαστικό αποτύπωμα της πρακτικής αυτής στο κύκλο εργασιών.
• Οι απώλειες που έχουν καταγράψει οι μικρότερες επιχειρήσεις λιανικού εμπορίου φαίνονται και από το γεγονός πως το 44% των επιχειρήσεων υιοθέτησε εκπτώσεις σε όλα τα προϊόντα, ενώ το 20% στο μεγαλύτερο μέρος των νέων παραλαβών της τρέχουσας περιόδου (σεζόν) (Διάγραμμα 6).
• Το μεγαλύτερο μέρος των επιχειρήσεων (87%) προχώρησε σε κάποιο είδος προωθητικής ενέργειας για τη συγκεκριμένη περίοδο ως αντιστάθμιση των ακριβότερων διαφημιστικών δράσεων που ανέλαβαν οι μεγαλύτερες επιχειρηματικές μονάδες. Η πλέον προσφιλής προωθητική ενέργεια για την προσέλκυση καταναλωτών στις μικρότερες επιχειρήσεις φαίνεται να είναι και φέτος τα διαφημιστικά μηνύματα στη βιτρίνα του καταστήματος (48%), ενώ ακολουθούν τα μηνύματα στα social media (23%) τα οποία ενισχύονται κάθε χρόνο (Διάγραμμα 7). Δεν είναι άλλωστε τυχαίο πως πλέον το 54% του δείγματος των επιχειρήσεων διαθέτει δυνατότητα ηλεκτρονικών παραγγελιών (e-shop, social media, e-mail, site).
• Παρά τη διατήρηση της πρακτικής της “Black Friday” για έκτη συνεχή χρονιά, οι περισσότερες από τις μικρότερες επιχειρήσεις (44%) φαίνεται να αξιολογούν αρνητικά τη εν λόγω δράση, ενώ για το 28% δεν αφήνει κάποιο ιδιαίτερο αντίκτυπο (Διάγραμμα 8).
• Ο λόγος για το παραπάνω εύρημα θα πρέπει να αναζητηθεί στο γεγονός πως σχεδόν 2 στις 3 επιχειρήσεις θεωρούν πως η πρακτική της “Black Friday” αποσπά τζίρο από τη χριστουγεννιάτικη περίοδο σε μεγάλο και μέτριο βαθμό (Διάγραμμα 9).
• Σχεδόν 8 στις 10 επιχειρήσεις (78%) δήλωσαν πως το μεγαλύτερο μέρος των πελατών τους εισέρχεται στο κατάστημα με την επίδειξη πιστοποιητικού εμβολιασμού ή νόσησης ενώ μόλις το 7% με την επίδειξη κυρίως Rapid test (Διάγραμμα 10).

Σχολιάζοντας τα αποτελέσματα της Έρευνας του ΙΝ.ΕΜ.Υ – ΕΣΕΕ ο Πρόεδρος της ΕΣΕΕ κ. Γιώργος Καρανίκας δήλωσε:
«Αμέσως μετά την έναρξη ισχύος των υποχρεωτικών ελέγχων για τους ανεμβολίαστους πολίτες στις εισόδους των εμπορικών καταστημάτων η αγορά εισήλθε σε στενωπό μειωμένου τζίρου και προσδοκιών. Και μάλιστα, ακριβώς πριν την κρίσιμη, όπως κάθε χρονιά, εορταστική περίοδο. Μετά τις ενδιάμεσες εκπτώσεις, και τα αποτελέσματα της Black Friday που καταγράφει η Έρευνα του ΙΝΕΜΥ – ΕΣΕΕ αναδεικνύουν τις πιέσεις που υφίστανται νοικοκυριά και επιχειρήσεις στην παρούσα συγκυρία εξαιτίας των πληθωριστικών πιέσεων και του αυξημένου ενεργειακού κόστους. Παράλληλα όμως υπογραμμίζουν την αδυναμία του ίδιου του θεσμού της Black Friday, παρότι «ξεχείλωσε» και φέτος σε «Black Week», να λειτουργήσει ως βατήρας ανάκαμψης της ψυχολογίας των καταναλωτών και των πωλήσεων των μικρομεσαίων επιχειρήσεων. Εν ολίγοις, με εξαίρεση λίγες μεγάλες αλυσίδες και πολυεθνικές επιχειρήσεις, το λιανεμπόριο δεν είδε «άσπρη μέρα» από τη φετινή Black Friday. Τα έσοδα για τους περισσότερους εμπόρους ήταν χαμηλότερα ακόμη και από μία οποιαδήποτε άλλη τυπική περίοδο του Νοεμβρίου. Το άλλο δυσάρεστο στοιχείο είναι πως πολλοί ανεμβολίαστοι καταναλωτές προτίμησαν την αποχή από την Black Friday στο φυσικό κατάστημα. Αυτό έπληξε όμως λιγότερο ή και καθόλου τους μεγάλους «παίκτες» που προσέλκυσαν στο
e-commerce μεγάλη μερίδα του αγοραστικού κοινού, με τη δυνατότητά τους να δαπανούν «χοντρά» διαφημιστικά πακέτα σε τηλεοπτικές και διαδικτυακές καμπάνιες. Σίγουρα στο κοντινό μέλλον θα πρέπει να μας απασχολήσει το πώς η Black Friday θα λειτουργεί αποτελεσματικότερα προς όφελος όλων των επιχειρήσεων και των καταναλωτών. Άμεσα όμως ο εμπορικός κόσμος προβληματίζεται ιδιαίτερα, συμπεραίνοντας εύλογα ότι τα «μαύρα μαντάτα» της Black Friday προμηνύουν «χαμηλές πτήσεις» και για τον καθοριστικό τζίρο των εορτών. Θεωρούμε πως η κατάσταση αυτή πρέπει να κινητοποιήσει τα συναρμόδια Υπουργεία. Το Πρόγραμμα Στήριξης της Επανεκκίνησης, που στερήθηκε άδικα ο εμπορικός κόσμος όπως έχει παραδεχθεί η κυβέρνηση, δεν πρέπει να καθυστερήσει άλλο. Επιπλέον, η παράταση της εξόφλησης των χρεών της πανδημίας είναι μονόδρομος, μιας και οι επιπτώσεις της είναι ήδη σοβαρές στις επιδόσεις του λιανεμπορίου στο γ΄ τρίμηνο του 2021 και αναμένεται ότι θα το επηρεάζουν σημαντικά και στο α΄ τρίμηνο του 2022».

Η ταυτότητα της έρευνας: Η έρευνα ήταν τηλεφωνική με χρήση δομημένου ερωτηματολογίου σε δείγμα 250 επιχειρήσεων με κύρια δραστηριότητα το λιανικό εμπόριο σε επιμέρους κλάδους που συμμετέχουν σε εκπτωτικές ενέργειες  (είδη οικιακού εξοπλισμού, ψυχαγωγικά-επιμορφωτικά-αθλητικά είδη, ένδυση-υπόδηση και εμπορία Η/Υ και τηλεπικοινωνιακού υλικού). Το δείγμα καθορίστηκε σύμφωνα με τη δραστηριότητα και τη μεγάλη γεωγραφική περιοχή.

Τρίτη, 7 Σεπτεμβρίου 2021

«Μερική επιβεβαίωση των προσδοκιών».

Οι πιέσεις συνεχίζονται, για τους περισσότερους αν και με μικρότερη ένταση»

Με την ολοκλήρωση των θερινών εκπτώσεων το ΙΝΕΜΥ-ΕΣΕΕ πραγματοποίησε την καθιερωμένη περιοδική έρευνα για τις θερινές εκπτώσεις του 2021. Όπως συνάγεται από τα αποτελέσματα της έρευνας, διαφαίνεται μια σχετική ομαλοποίηση της κατάστασης της αγοράς και τάσεις επιστροφής στην κανονικότητα. Ωστόσο, καταγράφονται κλαδικές και περιφερειακές διαφοροποιήσεις. Η επισκεψιμότητα ήταν χαμηλότερη ιδιαίτερα στα μεγάλα καταστήματα οικιακού εξοπλισμού των αστικών κέντρων κάτι που ενισχύθηκε το τελευταίο δεκαήμερο, στοιχείο που θα μπορούσε να αποδοθεί στο ότι για πολλούς συνεχίζονται οι διακοπές. Αντίθετα περιοχές όπως το Νότιο Αιγαίο ή η Κρήτη -εκεί δηλαδή που η τουριστική κίνηση έδειξε μια ιδιαίτερη δυναμική- αλλά και στον κλάδο ένδυσης & υπόδησης, το λιανικό εμπόριο παρουσίασε μια πιο θετική δυναμική.

Είναι σαφές ότι οι εξελίξεις στο λιανικό εμπόριο θα εξαρτηθούν τόσο από τα υγειονομικά δεδομένα όσο και από τη χρονική συγκυρία απόσυρσης των μέτρων στήριξης.

Σύνοψη αποτελεσμάτων

• Η αίσθηση των εμπόρων για την κίνηση των θερινών εκπτώσεων πάντα σε σύγκριση με τα τελευταία χρόνια και τηρουμένων των ιδιαιτεροτήτων της κάθε περιόδου, είναι σχετικά θετικότερη.
• Βέβαια, το χρονικό διάστημα με το οποίο γίνεται η σύγκριση (καλοκαίρι 2020) η συρρίκνωση των πωλήσεων λόγω της πανδημίας του Covid-19 ήταν εξαιρετικά ισχυρή.
• Μία στις τρεις επιχειρήσεις (34%) πραγματοποίησε υψηλότερες πωλήσεις κατά τη διάρκεια της θερινής εκπτωτικής περιόδου σε σχέση με την αντίστοιχη περσινή περίοδο.
• Περίπου τέσσερις στις δέκα επιχειρήσεις παρουσίασαν πτώση του κύκλου εργασιών τους κατά τη διάρκεια των φετινών θερινών εκπτώσεων κάτι που υπογραμμίζει το μέγεθος των πιέσεων σε σημαντικό τμήμα επιχειρήσεων.
• Επομένως είναι περισσότερες οι επιχειρήσεις που για δεύτερη συνεχόμενη χρονιά, εντός της πανδημίας, παρουσιάζουν μείωση έναντι αυτών που καταφέρνουν να ανακάμψουν. Επομένως η αγορά θα χρειαστεί περαιτέρω στήριξη μέχρι την επιστροφή στην κανονικότητα και την ομαλοποίηση της λειτουργίας της.
• Επιπλέον, οι μισές επιχειρήσεις είχαν υψηλότερες αναμονές και περίμεναν καλύτερες επιδόσεις.
• Σε μία στις τρεις επιχειρήσεις (34%) από όσες πραγματοποίησαν αύξηση του κύκλου εργασιών, η τόνωση των πωλήσεων δεν ξεπέρασε το 10%. Στο ίδιο πλαίσιο σωρευτικά, για σχεδόν δύο στις τρεις επιχειρήσεις ο κύκλος εργασιών κινήθηκε μεν ανοδικά στις εκπτώσεις, αλλά δεν ξεπέρασε το 20%.
• Αντίστοιχα, για μία στις δύο επιχειρήσεις των οποίο ο κύκλος εργασιών κινήθηκε πτωτικά, η συρρίκνωση δεν υπερέβη το 20%. Η σχετικά βελτιωμένη εικόνα που εμφανίζεται συγκριτικά με τις θερινές εκπτώσεις του 2020 συνηγορούν υπέρ της επιβράδυνσης της πτώσης του τζίρου, μετά τη συντριπτική μείωση πέρυσι.
• Για την πλειονότητα των επιχειρήσεων (60%) η αγοραστική κίνηση είναι καλύτερη κατά το εκπτωτικό δεκαπενθήμερο του Ιουλίου, συμπεριφορά που επαναλαμβάνεται συστηματικά όλα τα προηγούμενα έτη.
• Για έξι στις δέκα επιχειρήσεις (59%) ο Ιούλιος ήταν η καλύτερη περίοδος από πλευράς πραγματοποίησης πωλήσεων, εύρημα που παρατηρείται παραδοσιακά και αφορά κυρίως τις πρώτες εβδομάδες των εκπτώσεων.
• Στο ίδιο πλαίσιο κινήθηκε και η επισκεψιμότητα στα φυσικά καταστήματα αφού περισσότερες από τις μισές επιχειρήσεις σημείωσαν χαμηλότερη επισκεψιμότητα ακόμη και σε σχέση με πέρυσι, εξέλιξη που μπορεί να συνδέεται τόσο με το φόβο μετάδοσης της πανδημίας όσο και με την ευρύτερη αξιοποίηση των ηλεκτρονικών μέσων συναλλαγής.
• Οι επιχειρήσεις έχουν εξοικειωθεί σε μεγαλύτερο βαθμό με το κόστος προσαρμογής της επιχείρησης εν μέσω της υγειονομικής κρίσης. Ως εκ τούτου, μία στις πέντε εκτιμά το κόστος προσαρμογής ως υψηλό ή πολύ υψηλό όταν πέρυσι οι επιχειρήσεις αυτές ήταν μία στις τρεις.
• Πλέον, δύο στις τρεις επιχειρήσεις εκτιμούν ότι η χρήση μάσκας είτε επηρέασε θετικά, ενισχύοντας την εμπιστοσύνη, είτε δεν επηρέασε καθόλου τη λειτουργία της επιχείρησης στο χώρο του καταστήματος. Η εικόνα αυτή είναι σαφώς βελτιωμένη σε σχέση με πέρυσι, και μάλιστα σε έναν κλάδο όπου η χρήση μάσκας τηρείται σχεδόν καθολικά.
• Σε ότι αφορά τα μέτρα στήριξης των επιχειρήσεων εν μέσω πανδημίας, μία στις τρεις επιχειρήσεις θεωρεί πως πρέπει να διατηρηθεί η μείωση των μισθωμάτων (ενοικίων). Επίσης, μία στις επτά επιχειρήσεις δηλώνει την προτίμησή της για την επιστρεπτέα προκαταβολή και ακολουθούν οι υπόλοιπες κατηγορίες.
• Μεγάλη αποδοχή των εμβολίων παρατηρείται στον κλάδο αφού τόσο οι ιδιοκτήτες όσο και το προσωπικό έχει εμβολιαστεί σε συντριπτικό βαθμό.
• Σε επίπεδο κλάδων, η εικόνα είναι μεικτή. Ο κλάδος των οικιακών συσκευών παρουσιάζει χειρότερη εικόνα χωρίς να παρατηρούνται έντονες διαφοροποιήσεις.
• Αξιοσημείωτες διαφοροποιήσεις καταγράφονται ανά μεγάλη γεωγραφική περιοχή. Οι καλύτερες επιδόσεις στη νησιωτική χώρα αλλά και στη βόρεια Ελλάδα σχετίζονται με τον τουρισμό, ενώ στην Αττική οι κλιματολογικές συνθήκες και ο συνωστισμός φαίνεται ότι δεν λειτούργησαν θετικά προς την ενίσχυση της αγοράς.

Διαβάστε την έρευνα

Δείτε το Infographic

πηγή:esee.gr

Αθήνα, 26 Φεβρουαρίου 2021

Αποτελέσματα έρευνας των χειμερινών εκπτώσεων 2021

Η περίοδος των χειμερινών εκπτώσεων συνιστά τις «Αλκυονίδες ημέρες» του λιανικού εμπορίου λειτουργώντας ως το διάστημα της ενδυνάμωσης των σχέσεων
των εμπόρων και των καταναλωτών. Παράλληλα, οι χειμερινές εκπτώσεις συνήθως προετοιμάζουν την αγορά για τη μετάβαση προς την καλοκαιρινή- τουριστική περίοδο, η οποία είναι ένα διάστημα ευφορίας για την ελληνική οικονομία. Όμως η υγειονομική κρίση και ο φαύλος κύκλος των lockdowns, έχουν προκαλέσει αρνητικές επιπτώσεις στη διάρθρωση του κύκλου εργασιών των επιχειρήσεων του λιανικού εμπορίου. Σύμφωνα με τα τελευταία διαθέσιμα δεδομένα της ΕΛ.ΣΤΑΤ. ο κύκλος εργασιών μειώθηκε κατά -8.6% το διάστημα 2020/2019. Όμως η υποχώρηση αυτή δεν είναι οριζόντια αλλά αντανακλά τις ενδότερες κλαδικές ανισότητες του οικοσυστήματος του λιανικού εμπορίου. Παραδοσιακές «εκπτωτικές κατηγορίες» όπως τα καλλυντικά (-39,4%), η ένδυση (-36,6%) και η υπόδηση (-34,9%) καταγράφουν σημαντική πτώση.2 Είναι χαρακτηριστικό πως μόνο η ένδυση απώλεσε τζίρο της τάξης του 1,7 δις ευρώ εντός του 2020.

Αναμφίβολα οι απώλειες που καταγράφονται στο λιανικό εμπόριο αντανακλούν, πέρα από τη μείωση του διαθέσιμου εισοδήματος και τη στρεβλή λειτουργία της αγοράς. Ένα χαρακτηριστικό της στρεβλότητας αυτής είναι πως τους τελευταίους τρείς μήνες (Δεκέμβριος 2020 – Φεβρουάριος 2021) η αγορά έχει λειτουργήσει κάτω από τρείς διαφορετικές ταχύτητες: α. το click-away κατά την εορταστική περίοδο, β. την ελεύθερη πρόσβαση στα εμπορικά καταστήματα από τις 18 Ιανουαρίου η οποία ωστόσο για ορισμένες περιφέρειες διήρκησε μόνο μέχρι και το τέλος του μήνα και γ. το συνδυασμό των μεθόδων click-away και click-in-shop μέχρι τις 10 Φεβρουαρίου για Αττική, Θεσσαλονίκη, Αχαΐα και Εύβοια. Μάλιστα στη συνέχεια είχαμε και νέες οι γεωγραφικές διαφοροποιήσεις στη λειτουργία της αγοράς, δηλαδή η επιβολή του πλήρους lockdown στα καταστήματα και το υβριδικό μοντέλο click-away και click- in-shop σε κάποιες περιοχές της χώρας, αλλά και την πλήρη ελεύθερη λειτουργία σε περιφέρειες όπως το Νότιο Αιγαίο. Με βάση τα παραπάνω δεδομένα δεν είναι τυχαίο πως η εκπτωτική περίοδος, ειδικά για τις πολύ μικρές και μικρές εμπορικές επιχειρήσεις που παρουσιάζουν περιορισμένη ψηφιοποίηση, συνιστά μια ακόμα συνιστώσα στην προβληματική περίοδο λειτουργίας της αγοράς.

Στο πλαίσιο αυτό, το ΙΝΕΜΥ-ΕΣΕΕ πραγματοποίησε πανελλαδική έρευνα σε 460 επιχειρήσεις λιανικού εμπορίου για την εκπτωτική περίοδο. Ενδεχομένως πρόκειται για μια επιλογή η οποία ίσως, σε πρώτη ανάγνωση, φανεί παράδοξη λόγω των κλειστών καταστημάτων. Εντούτοις, η ίδια η ιδιοτυπία της περιόδου απαιτεί την αποτύπωση/ αξιολόγηση της κατάστασης όσον αφορά τόσο την μεταβολή του εκπτωτικού τζίρου και την αξιολόγηση των εναλλακτικών μεθόδων πώλησης (click- away, click-in-shop και τηλεφωνικές παραγγελίες) όσο και των εκτιμήσεων και των προσδοκιών των επιχειρήσεων. Τα αποτελέσματα της έρευνας συνοψίζονται ως εξής:

• Συνολικά, οι πωλήσεις της περιόδου των εκπτώσεων ήταν εξαιρετικά συρρικνωμένες τόσο στις δύο πρώτες εβδομάδες, οπότε η πρόσβαση των καταναλωτών ήταν ελεύθερη, όσο ασφαλώς και στη συνέχεια όταν επιβλήθηκε το lockdown σε μεγάλες γεωγραφικές περιοχές (Διαγράμματα 1 και 2). Είναι χαρακτηριστικό πως περισσότερες από 9 στις 10 επιχειρήσεις καταγράφει χαμηλότερο εκπτωτικό κύκλο εργασιών για το 2020 σε σχέση με το 2019.
• Ωστόσο, οι επιδόσεις των δυο πρώτων εβδομάδων, σε σχέση με τη συνολικότερη εικόνα της εκπτωτικής περιόδου, είναι αρκετά καλύτερες. Η διαφοροποίηση αυτή έχει διττή ανάγνωση. Πρώτον, λόγω των παραδοσιακά καλύτερων επιδόσεων που καταγράφονται κατά το πρώτο δεκαπενθήμερο των εκπτώσεων και δεύτερον λόγω των αρνητικών επιπτώσεων του κλεισίματος της αγοράς (lockdowns) από τα μέσα του Φεβρουαρίου στην περιφέρεια Αττικής, Αχαΐας Εύβοιας, που αντιπροσωπεύουν περισσότερο από το 65% του συνόλου των επιχειρήσεων.
• Ενδιαφέροντα είναι τα αποτελέσματα της έρευνας σχετικά με την αποτυχία των εναλλακτικών μεθόδων πώλησης και ιδίως του click-away. Είναι χαρακτηριστικό πως μονάχα για 1 από τις 10 επιχειρήσεις αποτέλεσε τον τρόπο (μέθοδο) που απέδωσε περισσότερο βάσει και των μέτρων που ισχύουν σε κάθε περιοχή και κλάδο. Το click- in-shop φαίνεται πως απέδωσε περισσότερο καθώς περίπου 4 στις 10 επιχειρήσεις σημειώνουν ότι αποτέλεσε την πιο αποδοτική μέθοδο εν μέσω των μέτρων υγειονομικής προστασίας. Η παράδοση/ αποστολή κατ’ οίκον δεν ενθουσίασε καθώς μόνο 2 στις 10 επιχειρήσεις τη χαρακτήρισαν πιο αποδοτική (Διάγραμμα 3).
• Σε κλαδικό επίπεδο, οι χειρότερες επιδόσεις καταγράφονται στον κλάδο των ειδών ένδυσης και υπόδησης όπου για το 95,6% των επιχειρήσεων οι επιδόσεις των χειμερινών εκπτώσεων για το 2021 είναι χειρότερες από τις αντίστοιχες του 2020. Το εύρημα αυτό αφενός συνδέεται με τα στοιχεία της ΕΛ.ΣΤΑΤ, σύμφωνα με τα οποία οι κλάδοι της ένδυσης και της υπόδησης είναι αυτοί που επλήγησαν περισσότερο από την κρίση υγείας, και αφετέρου δείχνει τις περιορισμένες επιδόσεις της μεθόδου του “click-in-shop” το οποίο υιοθετήθηκε από τα εμπορικά καταστήματα ένδυσης- υπόδησης (Πίνακας 1).
• Ωστόσο για τις επιχειρήσεις εκείνες –επώνυμες φίρμες και μεγαλύτερες σε μέγεθος- που είχαν οργανωμένο το e-shop και δίκτυο διανομής η κατάσταση είναι σαφώς καλύτερη από το γενικό σύνολο αφού καταγράφουν μειώσεις σε σχέση με την περσινή περίοδο της τάξης του -10% και -20%.
• Σε επίπεδο μεγάλης γεωγραφικής περιφέρειας, η Κεντρική Ελλάδα είναι αυτή που καταγράφει τις καλύτερες επιδόσεις καθώς το 10% των επιχειρήσεων είχε καλύτερες εκπτωτικές επιδόσεις σε σχέση με το 2020. Τα νησιά του Αιγαίου και η Κρήτη καταγράφουν τις χαμηλότερες θετικές επιδόσεις (2.3%) ως αποτέλεσμα και του γεγονότος ότι για αρκετές από τις περιοχές αυτές δεν ίσχυσε η ελεύθερη πρόσβαση των καταναλωτών (Πίνακας 2).
• Η αρνητική στάση των εμπορικών επιχειρήσεων προς τις εναλλακτικές μεθόδους πώλησης αποτυπώνεται στο γεγονός ότι περίπου 8 στις 10 επιχειρήσεις δεν προτίθενται να διατηρήσουν τις νέες μεθόδους πώλησης μετά το τέλος της πανδημίας (Διάγραμμα 4).
• Για 2 στις 3 (66%) οι πωλήσεις των χειμερινών εκπτώσεων ήταν χειρότερες σε σχέση με τις προσδοκίες τους. Από την άλλη πλευρά, για μία στις τέσσερις επιχειρήσεις (26%) οι πωλήσεις στων εκπτώσεων κινήθηκαν στα αναμενόμενα επίπεδα, επίδοση ωστόσο βελτιωμένη σε σχέση με την αντίστοιχη των θερινών εκπτώσεων 2020 (12%). Το στοιχείο αυτό τεκμηριώνει την προσαρμογή των προσδοκιών των εμπορικών επιχειρήσεων στις έκτακτες συνθήκες της πανδημίας (Διάγραμμα 5).
• Ιδιαίτερη σημασία έχει η διερεύνηση της έντασης της πτώσης του κύκλου εργασιών κατά τις χειμερινές εκπτώσεις. Ειδικότερα, σχεδόν 4 στις 10 (38,3%) επιχειρήσεις παρουσίασαν εξαιρετική μείωση του τζίρου η οποία ξεπερνάει το 40%. Επίσης, 1 στις 4 επιχειρήσεις (23,1%) προσδιόρισαν την υποχώρηση του τζίρου μεταξύ 31% και 40%. Σωρευτικά, σχεδόν 9 στις 10 επιχειρήσεις παρατήρησαν συρρίκνωση του τζίρου μεγαλύτερης του 20% κατά τη χειμερινή περίοδο (Διάγραμμα 6).
• Ένα μεγάλο τμήμα των επιχειρήσεων (43,4%) διαμόρφωσαν τις εκπτώσεις τους μεταξύ 20% και 40%. Εντούτοις, το ίδιο, σωρευτικά, μερίδιο επιχειρήσεων (44,1%) προχώρησε σε ακόμα υψηλότερο ποσοστό εκπτώσεων, άνω του 40%, ως εμπορική τακτική προσέλκυσης πελατών (Διάγραμμα 7). Το εύρημα αυτό είναι ενδεικτικό των πιέσεων που ασκήθηκαν στον κλάδο εν μέσω πανδημίας αλλά και της προσπάθειας των επιχειρήσεων να τονώσουν την εμπορική κίνηση.
• Σχεδόν 9 στις 10 επιχειρήσεις (89,4%) χαρακτήρισαν τους καταναλωτές πιο συγκρατημένους στις αγορές τους λόγω πανδημίας, με το αποτέλεσμα αυτό να δικαιολογείται με βάση τα παραπάνω ευρήματα της έρευνας (Διάγραμμα 8). Σε παρόμοια επίπεδα είχαν κυμανθεί οι απαντήσεις και κατά τις θερινές εκπτώσεις (85,0%).
• Εν μέσω υγειονομικής κρίσης και περιορισμών μόνο 3 στις 10 (29%) επιχειρήσεις που βρίσκονται σε αναστολή λειτουργίας με κρατική εντολή πραγματοποίησαν κυρίως πωλήσεις μέσω είτε e-shop είτε κοινωνικών δικτύων. Αντίθετα 7 στις 10 επιχειρήσεις είτε δεν πραγματοποίησαν καθόλου πωλήσεις είτε στράφηκαν στις τηλεφωνικές παραγγελίες (Διάγραμμα 9).
• Η ολοκλήρωση των αγορών και κατά την περίοδο των χειμερινών εκπτώσεων έγινε σε μεγάλο βαθμό μέσω καρτών. Ειδικότερα, 6 στις 10 επιχειρήσεις κατέγραψαν συναλλαγές που έλαβαν χώρα μέσω κυρίως καρτών ενώ μόλις 1 στις 10 σημείωσε πωλήσεις που έγιναν κυρίως μέσω μετρητών (Διάγραμμα 10).

Η ταυτότητα της έρευνας

Η έρευνα ήταν τηλεφωνική με χρήση δομημένου ερωτηματολογίου σε δείγμα 460 επιχειρήσεων που συμμετείχαν στις χειμερινές εκπτώσεις και δραστηριοποιούνταν στον οικιακό εξοπλισμό, στα ψυχαγωγικά/ επιμορφωτικά είδη και στην ένδυση/ υπόδηση. Το δείγμα καθορίστηκε βάσει στρωματοποιημένης δειγματοληψίας σύμφωνα με τη δραστηριότητα και τη μεγάλη γεωγραφική περιοχή της επιχείρησης. Στην έρευνα απασχολήθηκαν: 2 επόπτες και 7 ερευνητές.

09.09.2020

Η ΠΟΡΕΙΑ ΤΟΥ ΛΙΑΝΙΚΟΥ ΕΜΠΟΡΙΟΥ ΤΗΝ ΠΕΡΙΟΔΟ ΤΟΥ COVID 19
Μια πρώτη αποτίμηση

Συρρίκνωση των πωλήσεων-διόγκωση της απαισιοδοξίας αλλά και «αντοχή» στα λουκέτα

Η εξαμηνιαία έρευνα του ΙΝΕΜΥ-ΕΣΕΕ σε πανελλαδικό δείγμα επιχειρήσεων λιανικού εμπορίου επιχειρεί μια πρώτη αποτίμηση των επιπτώσεων της κρίσης COVID 19. Όπως προκύπτει, χωρίς αμφιβολία τα αποτελέσματα συμβαδίζουν με εκείνα της ΕΛΣΤΑΤ φωτίζουν ωστόσο πλευρές της επιχειρηματικότητας στο λιανικό εμπόριο που μπορεί να συμβάλλουν στη συγκρότηση πολιτικών. Για τη συντριπτική πλειονότητα των επιχειρήσεων (σχεδόν οι 9 στις 10) ο κύκλος εργασιών του 2020 θα είναι χαμηλότερος σε σύγκριση με την περυσινή χρονιά (2019), λόγω της πανδημίας (Πίνακας 1 και Διάγραμμα 1).

Ωστόσο, από την έρευνα καταγραφής των «λουκέτων» που πραγματοποιεί τα τελευταία 10 χρόνια το ΙΝΕΜΥ-ΕΣΕΕ- φαίνεται ότι η επιχειρηματικότητα προς το παρόν φαίνεται να αντέχει παρά τα όποια περιοριστικά μέτρα έχουν επιβληθεί. Με άλλα λόγια φαίνεται ότι η αγορά τήρησε στάση αναμονής.

Πέρα από κάθε αμφιβολία, το αποτύπωμα της πανδημίας στο οικοσύστημα του λιανικού εμπορίου είναι βαθύ επηρεάζοντας αρνητικά τις προσδοκίες των οικονομικών μονάδων. Όμως οι επιπτώσεις δεν κατανέμονται ισόρροπα και με μια κανονικότητα. Μια από τις συνέπειες της πανδημίας είναι η αύξηση της έντασης των διακλαδικών και των διαπεριφερειακών αντιθέσεων. Είναι χαρακτηριστικό πως κάποιες περιφέρειες, εν μέσω βέβαια ισχυρών πιέσεων διατηρούν υψηλότερους βαθμούς ανθεκτικότητας, π.χ. η Αττική έναντι των νησιωτικών περιοχών, οι οποίες επλήγησαν σε συντριπτικό βαθμό εξαιτίας της πτώσης της τουριστικής κίνησης (Πίνακας 2 και Διάγραμμα 2). Το στοιχείο αυτό τεκμηριώνει και την ιδιότυπη αντοχή που παρατηρείται στην πορεία των λουκέτων στην περιφέρεια Αττικής. Παράλληλα παρόμοιες αντιθέσεις επιταχύνονται και σε κλαδικό επίπεδο (Πίνακας 3 και Διάγραμμα 3). Για παράδειγμα οι επιχειρήσεις που δραστηριοποιούνται στα λιανικό εμπόριο τροφίμων εμφανίζουν σχετικά λιγότερο αρνητικές εκτιμήσεις για την πορεία του κύκλου εργασιών το 2020 συγκριτικά με την ένδυση-υπόδηση. Η διττή αυτή παρατήρηση δείχνει πως οι επιπτώσεις της πανδημίας του COVID-19 δεν είναι σε καμία περίπτωση οριζόντιες. Για τον λόγο αυτό μια βαθύτερη προσέγγιση των επιπτώσεων της ύφεσης θα οδηγήσει στη διαμόρφωση κατάλληλων εργαλείων και πολιτικών για την αντιμετώπιση του ισχυρού αρνητικού αντίκτυπου.

1. Κύκλος εργασιών
Ο μέσος όρος πτώσης του κύκλου εργασιών, για όσες επιχειρήσεις ότι θα έχουν μικρότερες πωλήσεις φέτος συγκριτικά με πέρυσι, διαμορφώνεται σε 50%. Το στοιχείο αυτό μοιάζει να συμβαδίζει με την χρονοσειρά των σημειακών εκτιμήσεων του τζίρου, όπου παρατηρείται μείωση κατά 20% του μέσου τζίρου των επιχειρήσεων κατά το πρώτο εξάμηνο σε σύγκριση με το αντίστοιχο εξάμηνο του 2019.

Μία ακόμη εξαιρετικά ανησυχητική επίπτωση της κρίσης COVID 19 εντοπίζεται στον τομέα των επενδύσεων όπου σχεδόν οι μισές επιχειρήσεις ακύρωσαν προγραμματισμένες επενδύσεις (Πίνακας 4 και Διάγραμμα 4). Ο αντίκτυπος αυτής της εκτεταμένης αποεπένδυσης θα είναι ιδιαίτερα ισχυρός, καθώς η αρνητική απάντηση δεν σημαίνει κατ΄ ανάγκη την χρονική μετατόπιση τους. Ως εκ τούτου, η έλλειψη επενδύσεων θέτει σε κίνδυνο την προσπάθεια προσαρμογής στο νέο, γεμάτο προκλήσεις, οικονομικό και επιχειρηματικό περιβάλλον.

Η έρευνα καταγράφει σημαντικές καθυστερήσεις/ ακυρώσεις στις παραγγελιών μετά την άρση του “Lockdown” (Πίνακας 5 και Διάγραμμα 5). Επτά στις δέκα επιχειρήσεις παρατήρησαν καθυστερήσεις στις παραγγελίες τους ή προχώρησαν σε ακυρώσεις εξαιτίας του δυσμενούς περιβάλλοντος που προκάλεσε η πανδημία. Σημειώνονται λοιπόν αναταράξεις στην εφοδιαστική αλυσίδα, φαινόμενο μάλιστα που επηρεάζει τη λειτουργία των επιχειρήσεων σε διεθνές επίπεδο, με τις μεγαλύτερες και περισσότερο οργανωμένες επιχειρήσεις να φαίνεται να εδραιώνονται και να αποσπούν νέα μερίδια αγοράς.

Παράλληλα, σημαντικές είναι οι διαφοροποιήσεις που παρατηρούνται στην εφοδιαστική αλυσίδα κατά επιμέρους κλάδο δραστηριότητας. Και εδώ, τα μεγαλύτερα εμπόδια αντιμετωπίζουν η Ένδυση και Υπόδηση και ακολουθούν οι άλλοι υποκλάδοι (Περιλαμβάνονται δραστηριότητες όπως: Η/Υ, τηλεπικοινωνιακό υλικό, βιβλιοπωλεία, αθλητικός εξοπλισμός, καλλυντικά, ανθοπωλεία κ.ά.) (Πίνακας 6 και Διάγραμμα 6) ενώ στα τρόφιμα η εικόνα είναι σαφώς βελτιωμένη, χωρίς όμως να λείπουν και εκεί τα προβλήματα. Ένα από τα ενδιαφέροντα ευρήματα της έρευνας είναι ότι η συμμετοχή των ελληνικών προϊόντων που εμπορεύονται οι εμπορικές επιχειρήσεις αυξάνεται σε σύγκριση την προηγούμενη περίοδο (Πίνακας 7). Η διατάραξη της εφοδιαστικής αλυσίδας λόγω του COVID-19 ενδέχεται να επιτάχυνε την τάση αυτή, ενώ η παγιοποίηση της δύναται να συμβάλει στην διεύρυνση των αλυσίδων αξίας της ελληνικής οικονομίας

2. Μέτρα και τρόποι αντιμετώπισης της πανδημίας
Σχεδόν έξι στις δέκα επιχειρήσεις έκαναν χρήση της εμπρόθεσμης καταβολής ασφαλιστικών εισφορών με έκπτωση 25% (Πίνακας 8 και Διάγραμμα 8). Ως εκ τούτου, η συγκεκριμένη πρωτοβουλία κινήθηκε προς τη σωστή κατεύθυνση για την άμβλυνση των επιπτώσεων της πανδημίας. Ωστόσο, τέσσερις στις δέκα επιχειρήσεις δεν κατόρθωσαν να επωφεληθούν του μέτρου, γεγονός ενδεικτικό του μεγέθους των πιέσεων που δέχθηκαν οι επιχειρήσεις του λιανικού εμπορίου, της περιορισμένης ρευστότητας αλλά και της αβεβαιότητας για τις εξελίξεις στο μέλλον.

Υψηλή ήταν η απήχηση του μέτρου καταβολής μειωμένου μισθώματος κατά 40% τους μήνες Μάρτιο έως Ιούνιο, καθώς επωφελήθηκαν σχεδόν οκτώ στις δέκα επιχειρήσεις (Πίνακας 9 και Διάγραμμα 9). Από την άλλη, περίπου δύο στις δέκα επιχειρήσεις δεν αξιοποίησαν τη συγκεκριμένη παρέμβαση για διάφορους λόγους.

Παρόμοια είναι η εικόνα για τις επιχειρήσεις που χρηματοδοτήθηκαν μέσω Αποζημίωσης Ειδικού Σκοπού (Πίνακας 10 και Διάγραμμα 10). Το μάλλον υψηλό ποσοστό των επιχειρήσεων που δεν επωφελήθηκε από το μέτρο αυτό, μπορεί να οφείλεται κυρίως και στο είδος των επιχειρήσεων που ερωτήθηκαν (πχ επιχειρήσεις που δραστηριοποιούνται στη λιανική τροφίμων).

Μόλις 3 στις 10 ωφελήθηκαν από τη χρηματοδότηση μέσω της 1 ης φάσης της Επιστρεπτέας Προκαταβολής (Πίνακας 10 και Διάγραμμα 10). Πιθανόν, το πολύ αυστηρό πλαίσιο της πρώτης φάσης εφαρμογής, ιδιαίτερα αν το τελευταίο συγκριθεί με εκείνο της αντίστοιχης δεύτερης, περιόρισε, τουλάχιστον σε πρώτο στάδιο, τους ωφελημένους στις επιχειρήσεις λιανικού εμπορίου. Παρόλα αυτά, οι διορθωτικές κινήσεις της δεύτερης φάσης του μέτρου αποκατέστησαν σε σημαντικό βαθμό τις καταγεγραμμένες στρεβλώσεις και αδικίες, ενώ η επικείμενη τρίτη και τελευταία φάση εκτιμάται πως θα διευρύνει ακόμη περισσότερο των αριθμό των δικαιούχων.

3. Προσδοκίες – εκτιμήσεις
Ενδεικτικό της αβεβαιότητας αλλά και της απαισιοδοξίας της αγοράς αποτελεί και η εκτίμηση των επιχειρήσεων του λιανικού σχετικά με το χρονικό διάστημα που θα χρειαστεί για την επαναφορά στην προ της πανδημίας κατάσταση (Πίνακας 12 και Διάγραμμα 12). Σχεδόν έξι στις δέκα επιχειρήσεις (55,0%) θεωρούν ότι θα χρειαστούν τουλάχιστον δύο χρόνια για την αποκατάσταση της ομαλότητας ενώ μία στις δέκα εξαρτά την απάντησή της από το εάν θα υπάρξει δεύτερο κύμα της πανδημίας ή όχι. Αντίθετα, μόλις το 6,1% των επιχειρήσεων πιστεύουν πως η αγορά έχει ήδη επιστρέψει στην προτέρα κατάσταση ή θα το κάνει εντός του επόμενου εξαμήνου.

4. Οικονομικά στοιχεία-Προβλέψεις
Ο αντίκτυπος της πανδημίας αποτυπώνεται τόσο στις αγορές εμπορευμάτων όσο και στον εξαμηνιαίο κύκλο εργασιών. Μία στις δύο επιχειρήσεις προβλέπει ότι το επόμενο εξάμηνο η συνολική κατάσταση της επιχείρησής θα είναι χειρότερη από εκείνη του Α εξαμήνου του 2020 (Πίνακας 13 και Διάγραμμα 13). Στο ίδιο πλαίσιο, οι μισές επιχειρήσεις εκτιμούν ότι ο κύκλος εργασιών κατά το πρώτο εξάμηνο του 2020 θα μειωθεί σε σχέση με το πρώτο εξάμηνο του τρέχοντος έτους (Πίνακας 14 και Διάγραμμα 14). Ωστόσο, μάλλον ενθαρρυντικά για την αγορά εργασίας καθώς η συντριπτική πλειονότητα των επιχειρήσεων προβλέπει ότι θα διατηρήσει σταθερές τις θέσεις μισθωτής απασχόλησης το δεύτερο εξάμηνο του 2020 (Πίνακας 15 και Διάγραμμα 15).

Το πρώτο εξάμηνο του έτους οι αγορές περιορίστηκαν κατά 14,7% σε σχέση με το αντίστοιχο εξάμηνο του 2019 ενώ το ίδιο διάστημα ο τζίρος των επιχειρήσεων μειώθηκε κατά 20,2%. Η εικόνα αυτή συνδέεται με τις απαντήσεις των επιχειρήσεων καθώς οι επτά στις δέκα έκαναν λιγότερες αγορές εμπορευμάτων σε σύγκριση με το προηγούμενο εξάμηνο και οι οκτώ στις δέκα υποστήριξαν ότι οι πωλήσεις ήταν χαμηλότερες για την ίδια περίοδο (Πίνακας 16 και Διάγραμμα 16). Η επιδείνωση των συνθηκών στην αγορά αποτυπώνεται και στις μεταβολές του κύκλου εργασιών το πρώτο εξάμηνο του 2020 σε σχέση με το αντίστοιχο περσινό. (Πίνακας 17 και Διάγραμμα 17). Το εύρημα αυτό είναι ενδεικτικό του μεγέθους των πιέσεων που δέχθηκε η αγορά κατά το πρώτο εξάμηνο του έτους, μετά μάλιστα από μια μακρά περίοδο ισχυρών αναταράξεων εξαιτίας της οικονομικής κρίσης.

Μόλις δύο στις δέκα επιχειρήσεις διαθέτουν υπηρεσία ηλεκτρονικών παραγγελιών, η ύπαρξη της οποίας ήταν άκρως απαραίτητη για την πραγματοποίηση πωλήσεων κατά την κορύφωση της κρίσης υγείας το πρώτο εξάμηνο του έτους (Πίνακας 18 και Διάγραμμα 18). Το εν λόγω εύρημα δεν προκαλεί εντύπωση, ιδιαίτερα αν ληφθεί υπόψη η πυκνότητα των εξελίξεων και ο αιφνιδιασμός της αγοράς από το μέγεθος των επιπτώσεων σε συνδυασμό με την έλλειψη κινήτρων και το δισταγμό των πολλών επιχειρηματιών να επενδύσουν σε νέες τεχνολογίες, ιδιαίτερα όταν η διαδοχή δεν είναι εξασφαλισμένη. Από την άλλη, η αποεπένδυση που παρατηρήθηκε στο λιανικό εμπόριο σίγουρα αποτελεί ένα ακόμη εμπόδιο στην προσπάθεια αναβάθμισης των ψηφιακών δυνατοτήτων των επιχειρήσεων του κλάδου.

5. Η αντοχή των «λουκέτων»
Σε επίπεδο συνόλου καταγραφών, τα λουκέτα αυξάνονται οριακά κατά 1,08% σε σχέση με τον Μάρτιο του 2019. Ωστόσο, η μείωση αυτή δεν είναι καθολική αλλά παρουσιάζει διακυμάνσεις ανά αγορά. Έτσι, η Αθήνα παρουσιάζει οριακή βελτίωση ενώ αντίθετα στις πολύ σημαντικές αγορές του Πειραιά, της Θεσσαλονίκης και της Πάτρας καταγράφονται αυξήσεις της τάξης του 1% στα κλειστά καταστήματα.

Από τις περιφερειακές αγορές της Αττικής στη Νέα Ιωνία και την Κηφισιά, καταγράφονται ιδιαίτερα μεγάλες αυξήσεις. Ενώ φαίνεται να διορθώνεται σημαντικά η εικόνα του Χαλανδρίου και δευτερευόντως της Καλλιθέας όπου καταγράφονται μειώσεις των κλειστών επαγγελματικών στεγών.

Όπως προκύπτει στην Αθήνα η οριακή μείωση των κλειστών καταστημάτων οφείλεται κυρίως στην ενίσχυση της ενεργούς επιχειρηματικότητας στο Κολωνάκι αλλά και στο εμπορικό τρίγωνο. Οι αυξήσεις αυτές παρά το ότι είναι σημαντικές μετριάζονται από την κάμψη της επιχειρηματικής δραστηριότητας που καταγράφεται στις κεντρικές οδικές αρτηρίες (Πανεπιστημίου-Σταδίου-Ακαδημίας).

Κινητικότητα

Ωστόσο, οι μεταβολές που καταγράφονται δεν οφείλονται αποκλειστικά και μόνο στις επιπτώσεις της πανδημίας αλλά και στην έντονη κινητικότητα της επιχειρηματικότητας που καταγράφεται στα κέντρα των πόλεων. Από την έρευνα κατέστη σαφές ότι σχεδόν το 50% του συνόλου των «λουκέτων» της περιόδου καταγραφής είχε πραγματοποιηθεί πριν Lockdown (Για να μπορέσουμε να εντοπίσουμε το μέγεθος των επιπτώσεων της πανδημίας πραγματοποιήσαμε ερώτηση ελέγχου σε όλες εκείνες τις επιχειρήσεις στις οποίες εντοπίστηκαν μεταβολές σε σχέση με το προηγούμενο εξάμηνο. Η ερώτηση ελέγχου αφορούσε τον ίδιο τον επιχειρηματία ή κάποια γειτονική επιχείρηση (στις περιπτώσεις των κλειστών καταστημάτων όπου δεν ήταν δυνατό να εντοπιστεί ο επιχειρηματίας). Συγκεκριμένα, η ερώτηση που απευθύναμε ήταν αν η εν λόγω επιχείρηση λειτουργούσε σε αυτήν τη θέση την 1 η Μαρτίου του 2019. Έτσι μπορέσαμε να διαφοροποιήσουμε την κινητικότητα σε δύο διακριτές περιόδους πριν και μετά το lockdown).

Σε γενικές γραμμές παρατηρείται μία ελαφρά υποχώρηση της παρουσίας του εμπορίου η οποία εν πολλοίς ισοφαρίζεται από την ενίσχυση της παρουσίας των λοιπών κλάδων οικονομικής δραστηριότητας. Η εστίαση, παρά τα όποια περιοριστικά μέτρα που έχουν επιβληθεί φαίνεται να αντέχει και να ενισχύει οριακά την παρουσία της σε όλες σχεδόν τις τοπικές αγορές.

Συνοψίζοντας, θα μπορούσαμε να πούμε ότι η επιχειρηματικότητα προς το παρόν φαίνεται να αντέχει παρά τα όποια περιοριστικά μέτρα έχουν επιβληθεί. Με άλλα λόγια φαίνεται ότι η αγορά τήρησε στάση αναμονής, προσδοκώντας αυξημένο τζίρο λόγω τουριστικών ροών. Σε αυτό βοήθησαν και τα μέτρα υποστήριξης της επιχειρηματικότητας αλλά και η άτυπη αναστολή είσπραξης ληξιπρόθεσμων υποχρεώσεων από όλους τους εμπλεκόμενους φορείς (Εφορία, ΕΦΚΑ, ΔΕΚΟ, ιδιοκτήτες κλπ). Εκ των υστέρων θα μπορούσαμε να πούμε ότι τα μέτρα αυτά ήταν προς τη σωστή κατεύθυνση αλλά θα πρέπει να επεκταθούν ώστε καλυφθούν οι μειωμένοι τζίροι της θερινής περιόδου (έλλειψη τουριστικών ροών) αλλά και οι επιπτώσεις του δεύτερου διαφαινόμενου κύματος πανδημίας που είναι προ των πυλών.

Αποτελέσματα Εξαμηνιαίας Έρευνας Επιχειρήσεων Λιανικού Εμπορίου 1 ο 2020

Παράρτημα: Πίνακες και Διαγράμματα

Έρευνα επιτόπιων καταγραφών της επιχειρηματικής δραστηριότητας στα εμπορικά κέντρα των πόλεων,

Ταυτότητα της έρευνας
1.Η εξαμηνιαία έρευνα πραγματοποιήθηκε από τις 15 Ιουλίου 2020 μέχρι την 1 η Σεπτεμβρίου 2020 σε δείγμα 623 επιχειρήσεων λιανικού εμπορίου. Στην έρευνα απασχολήθηκαν 8 ερευνητές, 2 επόπτες, 1 στατιστικός και 1 κοινωνική ερευνήτρια.

Δειγματοληψία:
Πολυσταδιακή στρωματοποιημένη με μεταβλητές στρωμάτωσης την περιφέρεια (13 στρώματα) και τη δραστηριότητα σε επίπεδο τετραψήφιου ΣΤΑΚΟΔ (25 στρώματα), εντός των οποίων ο πληθυσμός-στόχος κατανέμεται σε ομοιογενείς υποπληθυσμούς.

Η μεθοδολογία της έρευνας είναι ποσοτική, ούτως ώστε να αποτυπώνονται οι γενικές τάσεις και να καθίσταται εφικτή η στατιστική γενίκευση των αποτελεσμάτων στον υπό έρευνα πληθυσμό-στόχο. Η τεχνική συλλογής των δεδομένων που εφαρμόστηκε στην έρευνα πεδίου είναι η τηλεφωνική συνέντευξη με χρήση δομημένου ερωτηματολογίου. Το ερωτηματολόγιο απαρτίζεται από κλειστές ερωτήσεις απλής και πολλαπλής επιλογής και από ερωτήσεις διαβάθμισης, ενώ περιλαμβάνει και ορισμένες ερωτήσεις ανοιχτού τύπου (ελεύθερης απάντησης), ώστε να εντοπιστούν τυχόν ζητήματα που δεν έχουν προβλεφθεί από τον ερευνητικό σχεδιασμό. Οι συνεντεύξεις διεξήχθησαν από καταρτισμένους ερευνητές, οι οποίοι και έλαβαν ειδική εκπαίδευση για τη διενέργεια της έρευνας –υπήρχαν καθ’ όλη τη διάρκεια της έρευνας επόπτες υπεύθυνοι για την ορθή διενέργεια των συνεντεύξεων. Ο πληθυσμός-στόχος της έρευνας πεδίου αποτελείται από όλες τις επιχειρήσεις λιανικού εμπορίου σε πανελλαδικό επίπεδο, πλην πέντε κατηγοριών δραστηριότητας σε επίπεδο τετραψήφιου ΣΤΑΚΟΔ. Συγκεκριμένα εκτός πληθυσμού-στόχου τέθηκαν οι επιχειρήσεις που δραστηριοποιούνται στο λιανικό εμπόριο καυσίμων, φαρμάκων, σούπερ μάρκετ, πολυκαταστήματα καθώς και οι επιχειρήσεις λιανικού εμπορίου σε υπαίθριους πάγκους και αγορές.

2. Η έρευνα επιτόπιων καταγραφών της επιχειρηματικής δραστηριότητας στα εμπορικά κέντρα των πόλεων, πραγματοποιήθηκε μεταξύ 22 Ιουλίου και 7 Αυγούστου 2020 και απασχολήθηκαν (2) δύο οικονομικοί γεωγράφοι, (1) ένας στατιστικός, (1) μία κοινωνική επιστήμων (2) επόπτες και 10 Ερευνητές.

Μεθοδολογία
Η έρευνα καταγραφής της επιχειρηματικότητας στα κέντρα των πόλεων σε επιλεγμένες περιοχές της χώρας ξεκίνησε από το ΙΝΕΜΥ τον Αύγουστο του 2010, και έκτοτε πραγματοποιείται σε εξαμηνιαία βάση. Συμπληρώνονται, δηλαδή, 10 έτη συνεχούς παρατήρησης και αποτύπωσης των μεταβολών που σημειώνονται στη χωρική και λειτουργική διάρθρωση της επιχειρηματικής δραστηριότητας. Η παρούσα, έχει την ιδιαιτερότητα ότι εκπονήθηκε τον Ιούλιο του 2020 αντί για τον Μάρτιο του 2020 καθώς η χώρα βρισκόταν σε γενικευμένο lockdown. Αποτελεί την πρώτη συστηματική προσπάθεια καταγραφής των επιπτώσεων της πανδημίας του Covid-19 σε χωρικό επίπεδο. Η δε μελέτη της κινητικότητας εμβαθύνει περαιτέρω στη φαινομενικά σταθερή αναλογία ανοιχτών – κλειστών καταστημάτων που διαχρονικά καταγράφεται στις περισσότερες περιοχές.

Πρόκειται δηλαδή για κάποιου είδους στασιμότητα και παγίωση της υφιστάμενης κατάστασης ή για μία διαδικασία που προσιδιάζει στο λεγόμενο «παίγνιο μηδενικού αθροίσματος» (zero sum game), δηλαδή μια αλληλουχία επιχειρηματικών κινήσεων (ανοίγματα-κλεισίματα-μετεγκαταστάσεις). Για τη διερεύνηση των παραπάνω ερωτημάτων δημιουργήθηκε μία τυπολογία περιπτώσεων κινητικότητας η οποία και περιγράφεται παρακάτω:

• Θετική κινητικότητα (Θ). Επιχειρήσεις που άνοιξαν εντός του εξαμήνου αναφοράς:
  Πρόκειται για περιπτώσεις αναζωογόνησης της αγοράς, καθώς νέες επιχειρήσεις ανοίγουν στη θέση κενών (για περισσότερο από ένα εξάμηνο) επαγγελματικών στεγών. Η περίπτωση αυτή συμβάλλει θετικά στο ισοζύγιο ενεργών-ανενεργών επαγγελματικών στεγών.
• Αρνητική κινητικότητα (Α). Επιχειρήσεις που έκλεισαν εντός του εξαμήνου αναφοράς:
  Η περίπτωση αυτή αφορά επιχειρήσεις που είχαν καταγραφεί ως ανοιχτές/ενεργές κατά την προηγούμενη καταγραφή και στην τωρινή και καταγράφηκαν ως κλειστές/ανενεργές επαγγελματικές στέγες. Η περίπτωση αυτή συμβάλλει αρνητικά στο ισοζύγιο ενεργών-ανενεργών επαγγελματικών στεγών.
• Κινητικότητα αντικατάστασης τύπου Ι (Αν.Τ Ι). Επιχειρήσεις που αντικατέστησαν άλλες ανοιχτές επιχειρήσεις εντός του εξαμήνου αναφοράς:
  Η περίπτωση αυτή αφορά τη λεγόμενη ανακύκλωση επιχειρηματικών στεγών, καθώς η μεταβολή από μία ενεργή επιχείρηση σε κάποια άλλη ενεργή επιχείρηση συντελείται σε πολύ σύντομο χρονικό διάστημα. Σε γεωγραφικό επίπεδο αυτό αναδεικνύει τις περιοχές «φιλέτα», όπου η επαγγελματική στέγη δεν μένει κενή για περισσότερο από έξι μήνες. Η περίπτωση αυτή δεν επηρεάζει το ισοζύγιο ενεργών-ανενεργών επαγγελματικών στεγών παρά μόνο την ενδοκλαδική διάρθρωση της αγοράς. Η περαιτέρω ανάλυση αυτής της κατηγορίας μπορεί να αναδείξει και τάσεις δυναμικότητας ή/και κορεσμού κάποιων κλάδων ‒εάν για παράδειγμα οι ενεργές επιχειρήσεις εστίασης αντικαθίστανται από εμπορικές επιχειρήσεις, αυτό υποδεικνύει μια τάση κορεσμού για την εστίαση και δυναμικότητα του εμπορίου. Εάν η αντικατάσταση αφορά ομοειδείς επιχειρήσεις, τότε πρόκειται για «ανακύκλωση» επαγγελματικών στεγών, καθώς ένας νέος επιχειρηματίας του ίδιου κλάδου επιχειρεί στη θέση κάποιου άλλου, ο οποίος εγκατέλειψε.

Το ΙΝΕΜΥ-ΕΣΕΕ πραγματοποίησε έρευνα για το πρώτο 15θήμερο των θερινών εκπτώσεων. Η πρωτοβουλία αυτή υπαγορεύτηκε από το νέο οικονομικό και επιχειρηματικό περιβάλλον που προκάλεσε η υγειονομική κρίση της πανδημίας σε συνδυασμό με το γεγονός ότι το πρώτο 15θήμερο των θερινών εκπτώσεων (από τα μέσα έως τα τέλη Ιουλίου) χαρακτηρίζεται παραδοσιακά ως η καλύτερη περίοδος από άποψης αγοραστικής κίνησης. Σε γενικές γραμμές, η κίνηση στην αγορά κινήθηκε πτωτικά το πρώτο δεκαπενθήμερο των θερινών εκπτώσεων ειδικά για τις μικρότερες επιχειρήσεις, οι οποίες καλούνται να διαχειριστούν ένα υψηλότερο κόστος προσαρμογής όπως επίσης και οι επιχειρήσεις ένδυσης-υπόδησης.

Σύνοψη αποτελεσμάτων
1. Σε σύγκριση με το αντίστοιχη περίοδο του των θερινών εκπτώσεων του 2019, σχεδόν επτά στις δέκα επιχειρήσεις (68%) κατέγραψαν πτώση των πωλήσεων και μόλις το 8% αύξηση (Πίνακας 1, Διάγραμμα 1). Στην ένδυση – υπόδηση οι περισσότερες επιχειρήσεις (72%) σημείωσαν υποχώρηση του κύκλου εργασιών τους σε σχέση με πέρυσι, ενώ το αντίστοιχο μέγεθος περιορίζεται στις μισές (48%) στα είδη ψυχαγωγίας/ επιμορφωτικά είδη.

2. Σχεδόν οκτώ στις δέκα (77%) επιχειρήσεις προχώρησαν σε ειδικές προσφορές από την επανέναρξη λειτουργίας τους μετά το “lockdown” έως τις θερινές εκπτώσεις. Πιο επιθετικά μάλιστα κινήθηκαν οι επιχειρήσεις ένδυσης και υπόδησης καθώς οκτώ στις δέκα υιοθέτησαν πολιτική προσφορών με την άρση του “lockdown” (Πίνακας 2, Διαγράμματα 2 και 3).

3. Ένα ενδιαφέρον στοιχείο είναι ότι οι μικρότερες επιχειρήσεις φαίνεται να επλήγησαν σε ισχυρότερο βαθμό. Ειδικότερα, σχεδόν οκτώ στις δέκα επιχειρήσεις με ετήσιο κύκλο εργασιών κάτω των 45.000 ευρώ εμφάνισαν πτώση πωλήσεων σε σχέση με το αντίστοιχο δεκαπενθήμερο του 2019, έναντι σχεδόν έξι στις δέκα με τζίρο άνω των 45.000 ευρώ (Διάγραμμα 4).

4. Για το μεγαλύτερο μέρος των επιχειρήσεων (72%), το ποσοστό έκπτωσης επί των αρχικών τιμών δεν ξεπέρασε το 40%, με τον κύριο όγκο, βάσει δραστηριότητας, να καθορίζει το ποσοστό έκπτωσης στο εύρος 21%-40% (Πίνακας 3, Διαγράμματα 5 και 6).

5. Σχεδόν έξι στις δέκα (58%) θεωρούν πως οι πωλήσεις τους κατά το πρώτο 15θήμερο των εκπτώσεων ήταν χειρότερες από ότι ανέμειναν, παρά το γεγονός ότι είχαν συνυπολογίσει τις επιπτώσεις της πανδημίας (Πίνακας 4 και Διάγραμμα 7).

6. Το γεγονός αυτό επιβεβαιώνεται και από τη χαμηλότερη σε σχέση με το αντίστοιχο περυσινό διάστημα επισκεψιμότητα για τρεις στις τέσσερις (74%) επιχειρήσεις (Πίνακας 5 και Διάγραμμα 8). Το εύρημα αυτό μπορεί να συνδέεται και με τη ραγδαία άνοδο των ηλεκτρονικών αναζητήσεων/ πωλήσεων, καθώς εξαιρετικά μεγάλη πτώση της επισκεψιμότητας σημειώθηκε σε οκτώ στις δέκα (81%) επιχειρήσεις οικιακού εξοπλισμού και σε τρεις στις τέσσερις (75%) στην ένδυση-υπόδηση.

7. Περισσότερες από οκτώ στις δέκα επιχειρήσεις (84%) θεωρούν ότι οι καταναλωτές είναι συγκρατημένοι στις αγορές τους, εξέλιξη που αποδίδεται στη γενικευμένη αβεβαιότητα που προκάλεσε η πανδημία (Πίνακας 6, Διάγραμμα 9).

8. Σχεδόν τρεις στις τέσσερις επιχειρήσεις (72%) δήλωσαν πως επηρεάστηκαν σε πολύ μεγάλο και μεγάλο βαθμό από την πανδημία ενώ σε μικρό βαθμό ή καθόλου μόνο το 6% (Πίνακας 7, Διάγραμμα 10).

9. Ωστόσο, μόλις το 22% των επιχειρήσεων θεωρούν ότι τα μέτρα προστασίας κατά της πανδημίας τους έχουν δυσκολέψει σε μεγάλο ή πολύ μεγάλο βαθμό. Αντίθετα, το 41% σε μικρό ή καθόλου βαθμό (Πίνακας 8, Διάγραμμα 11).

10. Το παραπάνω εύρημα επιβεβαιώνεται και από τις απαντήσεις για το κόστος προσαρμογής της επιχείρησης στο νέο πλαίσιο λειτουργίας λόγω Covid-19 αφού το 42% δήλωσε ότι το κόστος ήταν μικρό ή μηδαμινό και μόλις το 19% ότι ήταν υψηλό και πολύ υψηλό (Πίνακας 9, Διάγραμμα 12). Οι επιχειρήσεις μάλιστα με τζίρο έως 45.000 ευρώ ήταν πιο ευαίσθητες στο εν λόγω κόστος προσαρμογής, καθώς το 27% και το 39% αυτών χαρακτήρισαν το κόστος μεγάλο/ πολύ μεγάλο και μέτριο αντίστοιχα (τα μεγέθη για τις επιχειρήσεις άνω των 45.000 διαμορφώθηκαν σε 13% και 30%). Εντούτοις, η αυστηροποίηση των μέτρων από τις 29 Ιουλίου (υποχρεωτική χρήση μάσκας στα καταστήματα λιανικής) ενδέχεται να πιέσει ανοδικά το σχετικό κόστος για το σύνολο των επιχειρήσεων λιανικής.

11. Οι επιχειρήσεις διατηρούν σταθερά αρνητική θέση απέναντι στη λειτουργία τις Κυριακές. Η λειτουργία την Κυριακή, 19 Ιουλίου για περισσότερες από της μισές (53%) επιχειρήσεις δεν επηρέασε τον τζίρο της εκπτωτικής περιόδου, ενώ τέσσερις στις δέκα υποστήριξαν ότι τον επηρεάζει αρνητικά (Πίνακας 10, Διάγραμμα 13).

Αναλυτικά Διαγράμματα και Πίνακες

Η ταυτότητα της έρευνας: Η έρευνα πραγματοποιήθηκε μεταξύ 27 Ιουλίου και 29 Ιουλίου 2020. Ήταν τηλεφωνική με χρήση δομημένου ερωτηματολογίου σε δείγμα 250 επιχειρήσεων, σε πανελλαδικό επίπεδο, εφαρμόζοντας στρωματοποιημένη δειγματοληψία βάσει τη δραστηριότητα και τη γεωγραφική περιοχή σε επιχειρήσεις που συμμετείχαν στις εκπτώσεις με αντικείμενο τον οικιακό εξοπλισμό, τα ψυχαγωγικά/ επιμορφωτικά είδη και τα την ένδυση/ υπόδηση και δέρμα. Το μέγιστο σφάλμα διαμορφώθηκε στο ±6,8%.

Απαντήστε στην Έρευνα

Η έρευνα θα είναι διαθέσιμη έως την Τρίτη 14 Απριλίου 2020.

Παρακαλούμε πολύ όπως το συμπληρώσετε έως την παραπάνω ημερομηνία ώστε να συμπεριληφθεί η τοποθέτησή σας στα αποτελέσματα της έρευνας του ΙΝΕΜΥ-ΕΣΕΕ.

«Υποτονική η κίνηση των εμπορικών καταστημάτων κατά τη χειμερινή εκπτωτική περίοδο του 2018»

Το ΙΝΕΜΥ-ΕΣΕΕ πραγματοποίησε την περιοδική έρευνα για την κίνηση της αγοράς κατά τη χειμερινή εκπτωτική περίοδο του 2018. Η έρευνα ήταν τηλεφωνική με χρήση δομημένου ερωτηματολογίου σε δείγμα 250 επιχειρήσεων, εφαρμόζοντας στρωματοποιημένη δειγματοληψία σε δύο στάδια, σε εμπορικές αγορές αστικών κέντρων της χώρας. Παράλληλα καταγράφηκαν οι απόψεις πολλών Εμπορικών Συλλόγων.

Σε γενικές γραμμές το βασικό συμπέρασμα είναι ότι οι χειμερινές εκπτώσεις Ιανουάριος/Φεβρουάριος 2018 ήταν υποβαθμισμένες αφού μάλλον η Χριστουγεννιάτικη κίνηση μοιάζει να «έκλεψε την παράσταση».

Σύνοψη αποτελεσμάτων

• Τη φετινή χειμερινή εκπτωτική περίοδο οι επιχειρήσεις στο μεγαλύτερο μέρος τους είχαν πτώση στις πωλήσεις τους σε σύγκριση με πέρυσι. Συγκεκριμένα, για παραπάνω από 6 στους 10 επιχειρηματίες οι πωλήσεις τους τη χειμερινή εκπτωτική περίοδο ήταν χαμηλότερες σε σύγκριση με το 2017. Ποσοστό 26% δήλωσε ότι παρέμειναν σταθερές και το 8% ότι κινήθηκαν καλύτερα.
• Ως προς το ύψος του ποσοστού έκπτωσης στις εμπορικές αγορές μία στις τρεις επιχειρήσεις, διαμόρφωσε το ποσοστό των εκπτώσεων μεταξύ 21% και 40%, ενώ μία στις τέσσερις πραγματοποίησε εκπτώσεις μικρότερης τάξης, έως και 20%.
• Σύμφωνα με το 58% των επιχειρηματιών ο Ιανουάριος από άποψη αγοραστικής κίνησης ήταν ο καλύτερος μήνας των εκπτώσεων.
• Σχετικά με τη λειτουργία των καταστημάτων την Κυριακή 14 Ιανουαρίου, 7 στους 10 δηλώνουν ότι δεν επηρέασε το τζίρο της εκπτωτικής περιόδου, ενώ 1 στους 4 επιχειρηματίες θεωρεί πως επηρέασε αρνητικά και μόλις το 2% ότι τον επηρέασε θετικά.
• Η μείωση σε σχέση με το δίμηνο του 2017 που εκτιμάται από τους Εμπορικούς Συλλόγους σε όλη τη χώρα φτάνει το 8,8% (484 εκ. ευρώ), διαμορφώνοντας την εκτίμηση για το τζίρο του πρώτου διμήνου του 2018 σε 5,02 δις ευρώ από 5,5 δις το 2017.

Αναλυτικά αποτελέσματα της έρευνας
Περίπου μία στις τρεις επιχειρήσεις, διαμόρφωσε το ποσοστό των εκπτώσεων μεταξύ 21% και 40%, μειωμένο κατά δέκα μονάδες με το αντίστοιχο ποσοστό που εκτιμήθηκε για τις θερινές εκπτώσεις του 2017. Αντιθέτως αυξάνεται το ποσοστό των επιχειρήσεων που επέλεξαν μικρότερης τάξης έκπτωση, συγκεκριμένα μία στις τέσσερις πραγματοποίησε εκπτώσεις έως και 20%. Τέλος τέσσερις στις δέκα επιχειρήσεις είχαν άνω του 40% έκπτωση στα διαθέσιμα προϊόντα.

Όσον αφορά τις πωλήσεις, μετά τη βελτίωση που παρατηρήθηκε στις θερινές εκπτώσεις του 2017, η εικόνα σε σύγκριση με τη χειμερινή εκπτωτική περίοδο του 2017 δεν φαίνεται να διαφοροποιείται σημαντικά. Η πλειονότητα των επιχειρηματιών, σε ποσοστό 66%, δήλωσε ότι την χειμερινή εκπτωτική περίοδο του 2018 οι πωλήσεις ήταν μικρότερες σε σύγκριση με το 2017, το 26% ότι παρέμειναν σταθερές και το 8% ότι κινήθηκαν καλύτερα.

Από τις επιχειρήσεις που παρουσίασαν μικρότερο τζίρο στις χειμερινές εκπτώσεις του 2018 σε σύγκριση με το 2017 τέσσερις στις δέκα είχαν μείωση έως 20%, το ίδιο περίπου ποσοστό εμφάνισε μείωση μεταξύ 21% και 40% και 16% των επιχειρήσεων παρουσίασε μείωση πωλήσεων άνω του 40%.

Η πλειονότητα των επιχειρηματιών σε ποσοστό 58%, δήλωσε ότι η καλύτερη περίοδος των χειμερινών εκπτώσεων ήταν από 8/1 έως 31/1, ένας στους τέσσερις δήλωσε ότι ο Φεβρουάριος αποτέλεσε την καλύτερη περίοδο των εκπτώσεων και 14% των επιχειρηματιών δεν παρατήρησε κάποια σημαντική διαφοροποίηση.

Όσον αφορά τον τρόπο πληρωμής που επέλεξαν οι καταναλωτές για τις αγορές τους εντός των χειμερινών εκπτώσεων, το 51% των επιχειρηματιών απάντησε ότι ήταν κυρίως με κάρτες, το 31% ότι χρησιμοποίησαν κάρτες και μετρητά στον ίδιο βαθμό και το 18% κυρίως με μετρητά.

Για τα καταστήματα που άνοιξαν την Κυριακή 14 Ιανουαρίου, σε σύγκριση με τη θερινή περίοδο του 2017, εκτιμήθηκε το ποσοστό των επιχειρηματιών που δηλώνει ότι η λειτουργία του καταστήματός τους την εν λόγω ημέρα δεν επηρέασε τον συνολικό τζίρο της εκπτωτικής περιόδου. Ένας στους τέσσερις επιχειρηματίες πιστεύει ότι η λειτουργία του καταστήματος την Κυριακή 14 Ιανουαρίου επηρέασε αρνητικά τον συνολικό τζίρο και μόλις το 2% ότι τον επηρέασε θετικά.

Η πλειονότητα των επιχειρηματιών που άνοιξαν την Κυριακή 14 Ιανουαρίου τα καταστήματά τους, έχουν επωμιστεί οι ίδιοι την κάλυψη της ανάγκης απασχόλησης προσωπικού, ενώ το 24% έχει επεκτείνει το ωράριο των υπαλλήλων που απασχολεί, τέλος μόλις 1% έχει προσλάβει επιπλέον υπάλληλο για την κάλυψη της ανάγκης.

Η κίνηση της φετινής χειμερινής εκπτωτικής περιόδου στις συμβεβλημένες εμπορικές επιχειρήσεις των ΑΚΕ σε Πειραιά – Θεσσαλονίκη – Πάτρα – Αλεξανδρούπολη

Σε συνέχεια των προηγούμενων τακτικών ερευνών του Ινστιτούτου που πραγματοποιήθηκαν στις συμβεβλημένες εμπορικές  επιχειρήσεις του Open Mall του Πειραιά, της Θεσσαλονίκης, της Πάτρας και της Αλεξανδρούπολης, θα παρουσιαστούν τα ευρήματα της έρευνας για την κίνηση κατά την χειμερινή εκπτωτική περίοδο για τις συγκεκριμένες επιχειρήσεις. Τα αποτελέσματα για τις επιχειρήσεις των ΑΚΕ παρουσιάζονται συνολικά και δεν λαμβάνουν υπόψη τις ιδιαίτερες περιπτώσεις κάθε τοπικής αγοράς.

Το ποσοστό των εκπτώσεων στα καταστήματα των ΑΚΕ δεν διαφοροποιείται σημαντικά από το γενικό πληθυσμό. Και εδώ η πλειονότητα των επιχειρήσεων πραγματοποίησε εκπτώσεις της τάξης μεταξύ 21% και 40%, καθώς και μία στις τρεις επιχειρήσεις είχαν εκπτώσεις στα προϊόντα τους μεταξύ 41% και 50%. Η διαπίστωση ότι τη φετινή χειμερινή εκπτωτική περίοδο οι επιχειρήσεις ως επί το πλείστον είχαν πτώση στις πωλήσεις τους σε σύγκριση με πέρυσι, ισχύει και για τις επιχειρήσεις των ΑΚΕ. Συγκεκριμένα το 65% δήλωσε ότι το 2018 οι πωλήσεις κινήθηκαν σε χαμηλότερα επίπεδα, το 29% στα ίδια επίπεδα και 6% σε υψηλότερα.

Ο Πρόεδρος της ΕΣΕΕ κ. Βασίλης Κορκίδης δήλωσε σχετικά:
«Μόλις τελείωσε μία εκπτωτική περίοδος, η οποία όπως φαίνεται από τα διαθέσιμα στοιχεία της έρευνας του Ινστιτούτου Εμπορίου και Υπηρεσιών, χαρακτηρίστηκε από ένα υποτονικό κλίμα, με επιστροφή στα αρνητικά πρόσημα τόσο σε αγοραστική κίνηση όσο και σε τζίρο. Ωστόσο, για μία ακόμα περίοδο εκπτώσεων, οι εμπορικές επιχειρήσεις διατήρησαν χαμηλές τιμές και ανταποκρίθηκαν με συνέπεια στις απαιτήσεις των καταναλωτών. Στόχος μας, ήταν να διατηρήσουμε το ψυχολογικό θετικό πρόσημο των εορτών και στις χειμερινές εκπτώσεις, ξεπερνώντας τον περυσινό τζίρο του πρώτου διμήνου των 5,5 δις ευρώ. Παρά όμως, τις προσδοκίες που είχαν διαμορφωθεί ο τζίρος των επιχειρήσεων το πρώτο δίμηνο του 2018 εκτιμάται ότι μειώθηκε κατά 8,8%, μειώνοντας κατά περίπου 480 εκ. ευρώ τις πωλήσεις του πρώτου διμήνου φέτος, σε σύγκριση με το αντίστοιχο περσινό.

Το 2018, λοιπόν, δεν ξεκίνησε με τον τρόπο που τελείωσε το 2017 για το λιανικό εμπόριο. Παρ’ όλα αυτά όλοι αντιλαμβανόμαστε ότι η αγορά βρίσκεται σε μία διαδικασία συνολικής προσαρμογής, σημάδια της οποίας είναι και αυτές οι αυξομειώσεις. Ελπίζουμε, το αποθαρρυντικό ξεκίνημα του 2018 να μην είναι ενδεικτικό της πορείας του έτους και στο τέλος να κλείσει η αγορά με θετική αποτίμηση. Οφείλουμε, τέλος, να αναγνωρίσουμε ότι η φετινή περίοδος των εκπτώσεων πέρασε σχεδόν απαρατήρητη για το κλάδο του λιανικού εμπορίου και μάλλον αδιάφορα για τους καταναλωτές.»